Zbliża się 11 Listopada. Narodowe Święto Niepodległości wciąż kojarzy nam się głównie z wieńcami pod pomnikami, defiladami i biało-czerwoną flagą. Ale czy w dzisiejszych czasach patriotyzm nie powinien wyglądać zupełnie inaczej? O tym, dlaczego nowoczesna miłość do ojczyzny buduje się w fabrykach, portach, małych firmach i na lokalnych rynkach Pomorza Zachodniego, rozmawiamy z Łukaszem Szelągiem – ekspertem gospodarczym, doradcą biznesowym, byłym ekspertem w Polskiej Agencji Inwestycji I Handlu oraz doradcą związanym m.in. z Krajową Izbą Klastrów Energii, Polską Ukraińską Izbą Gospodarczą i Polską Izbą Rozwoju Elektromobilności.
Redakcja: Panie Łukaszu, zbliża się Święto Niepodległości. Jak dzisiaj rozmawiać o patriotyzmie w mniejszym mieście, w powiecie, gdzie na co dzień mierzymy się z zupełnie innymi wyzwaniami niż wielkie metropolie? Czy to pojęcie nie zdezaktualizowało się w dobie otwartych granic?
Łukasz Szeląg: Wręcz przeciwnie – nabrało fundamentalnego znaczenia, choć zmieniła się jego sceneria. Kiedyś za niepodległość trzeba było oddać życie z bronią w ręku. Dziś nikt od nas tego nie wymaga. Dzisiejszy patriotyzm to patriotyzm pracy, gospodarki i codziennej odpowiedzialności za naszą małą ojczyznę.
Patriotyzm to budowanie – cegła po cegle, projekt po projekcie. Kiedy lokalny przedsiębiorca w Goleniowie, Gryficach czy Świnoujściu – albo w jakimkolwiek innym zachodniopomorskim miasteczku – tworzy miejsca pracy, płaci podatki na miejscu, inwestuje w rozwój i dba o jakość, to jest właśnie najczystsza forma współczesnego patriotyzmu. Państwo nie jest silne samą ideologią, ale silną, zakorzenioną w lokalnej społeczności gospodarką. Jeśli nasze miasto żyje i daje pracę młodym, to znaczy, że Polska jest silna.
Redakcja: No właśnie, Pomorze Zachodnie mocno się zmienia. Mówi się o nas jako o przyszłej „Wind Factory of Europe”, rozwijają się porty, strefy gospodarcze, turystyka wodna. Jak te wielkie procesy przekładają się na życie zwykłego mieszkańca powiatu?
Łukasz Szeląg: Dokładnie tak! Zobaczmy, co dzieje się na naszych oczach. Pomorze Zachodnie staje się sercem europejskiej transformacji energetycznej. Budowa terminalu instalacyjnego w Świnoujściu czy strategiczne inwestycje portowe to nie są suche komunikaty z Warszawy – to tysiące miejsc pracy i rozwój dla całego regionu.
Kiedy spojrzymy na dynamikę mniejszych miast i powiatów – czy to nowoczesne inwestycje w Goleniowie, potencjał Gryfic, czy rozwój turystyki i rekreacji wodnej – widzimy, jak lokalna przedsiębiorczość napędza region. Kto by na przykład pomyślał jeszcze 15 lat temu, że w Wolinie – oprócz nowoczesnej mariny – powstanie osiedle mieszkaniowe, na którym docelowo będą mogli mieszkać właściciele jachtów cumujących w tutejszym porcie? To dziś rzeczywistość! Takie projekty to nie tylko dodatkowe pieniądze do lokalnego budżetu gminy, ale przede wszystkim rozwój zupełnie nowych usług i dopływ kapitału od całkowicie nowej grupy klientów.
Ale spójrzmy szerzej na polską innowacyjność i globalny zasięg naszych firm – bo nowoczesny patriotyzm to także odwaga w konkurowaniu na najtrudniejszych rynkach świata. Zobaczmy, jak ogromny potencjał drzemie w naszej myśli technicznej: na naszym własnym podwórku świetnym przykładem jest chociażby Powertech z Wałcza, firma tworząca zaawansowane produkty, czy technologie takie jak SLIPFORM (specjalistyczne techniki budowlane) oraz Elektryka Morska rodem z naszego regionu, które z powodzeniem zabiegają o prestiżowe kontrakty m.in. na odległych Filipinach. To dowód, że polskie firmy mogą bez kompleksów stawać w szrankach konkurencyjnych na świecie. Warto tu zresztą docenić ogromną rolę i wsparcie honorowego konsula Zbigniewa Jagniątkowskiego, który aktywnie pomaga firmom z Pomorza Zachodniego w budowaniu tych relacji i otwieraniu drzwi na rynkach azjatyckich.
Do tego spójrzmy na inne nasze atuty: przez lata w Bydgoszczy rozwijano produkcję nowoczesnych autobusów elektrycznych i wodorowych w spółce ARP EV z udziałem Skarbu Państwa, a na Dolnym Śląsku mamy projekt eVanPL ze Zgorzelca – genialny, nowoczesny elektryczny samochód dostawczy zaprojektowany od podstaw przez firmę Innovation AG, który zdobywa prestiżowe nagrody i czeka na pełną, masową produkcję. To są żywe symbole naszej innowacyjnej siły!
Z tym wiąże się też inne, absolutnie kluczowe wyzwanie współczesności – infrastruktura cyfrowa i centra danych (data center). Dzisiaj bezpieczeństwo zarówno małego miasta, jak i całego kraju zależy od tego, gdzie i jak szybko przetwarzamy oraz chronimy dane. Samorządy w powiatach muszą zrozumieć, że budowa nowoczesnych data center to nie jest zwykła inwestycja budowlana, ale strategiczny filar naszego bezpieczeństwa narodowego. Zamiast zasłaniać się setkami skomplikowanych dokumentów, szukać barier i grzęznąć w biurokracji, lokalne władze powinny aktywnie wspierać takie projekty. Jeśli brakuje precyzyjnych przepisów, administracja ma pomagać je rozwiązywać, a nie blokować inicjatywę. Sprawność urzędów i partnerstwo z biznesem to w tej dziedzinie kwestia racji stanu.
Zresztą, wiem z autopsji, jak wielki potencjał drzemie w regionie. Spotkania, które miałem okazję organizować w ramach pracy w Polskiej Agencji Inwestycji i Handlu, pokazywały ogromny potencjał firm z Pomorza Zachodniego, często zupełnie niewidoczny z perspektywy Szczecina czy Warszawy. Na takich spotkaniach mniejsi przedsiębiorcy, którzy mieszkali zaledwie kilkadziesiąt kilometrów od siebie i nawet nie wiedzieli o swoim istnieniu, nagle nawiązywali realną, silną współpracę.
Gdy łączymy potencjał Świnoujścia, Goleniowa, Gryfic, Wałcza, Wolina i całego regionu, tworzymy zupełnie nową jakość dla mieszkańców.
Redakcja: Brzmi pięknie, ale patrząc na potężny rynek wielkich inwestycji – takich jak farmy wiatrowe czy nowoczesna infrastruktura – często pojawia się pokusa kupowania gotowych rozwiązań za granicą. Jak na to patrzeć w realiach gospodarczych?
Łukasz Szeląg: I tu dotykamy sedna! Patriotyzm gospodarczy zaczyna się od bardzo konkretnych decyzji. Przedsiębiorstwa wytwarzają niemal 75% polskiego PKB. Dlatego współczesny patriotyzm to także mądre wspieranie rodzimego przemysłu i technologii.
Oczywiście, globalny rynek stawia przed nami różne wyzwania, ale jeśli mamy korzystać z technologii zagranicznych – choćby sprowadzać komponenty czy rozwiązania z rynków takich jak chiński – to robimy to źle, jeśli ograniczamy się tylko do prostego importu gotowych towarów. Powinniśmy stawiać sprawę jasno: jeśli kupujemy lub korzystamy z takich rozwiązań, to produkcja i montaż muszą odbywać się tutaj, na miejscu, w Polsce. Chodzi o to, jak najwięcej polskich firm w tym procesie mogło uczestniczyć, żeby kooperować, dostarczać podzespoły i zdobywać unikalne kompetencje.
Prawdziwy local content to produkcja w Polsce, kontrakty dla naszych firm, miejsca pracy dla naszych specjalistów i doświadczenie, które zostaje w kraju. Nie chodzi przecież tylko o to, gdzie wydamy miliardy złotych, ale przede wszystkim o to, ile z tych pieniędzy i technologii zostanie w kieszeniach Polaków i w naszych samorządach.
Właśnie dlatego narodziła się inicjatywa Szczecin Offshore Hub, która ma łączyć potencjał firm z całego regionu – także z mniejszych miejscowości – by mogły one wspólnie realizować gigantyczne projekty i stawać się pełnoprawnymi partnerami, zamiast być tylko tanimi podwykonawcami zagranicznych gigantów.
Redakcja: Pan często odwołuje się do historii – do Hipolita Cegielskiego, Ignacego Łukasiewicza czy polskiego inżyniera Witolda Zglenickiego, który w Baku zaprojektował pierwszą na świecie morską platformę wiertniczą. Czego oni mogą nauczyć przedsiębiorcę z powiatowego miasta dzisiaj?
Łukasz Szeląg: Dokładnie tego samego DNA: innowacyjności, uporu i pracy u podstaw! Michał Drzymała nie narzekał na zaborców – gdy zakazano mu budowy domu, zamieszkał w wozie i przesuwał go codziennie, szukając sposobu na cel. Dziś lokalny przedsiębiorca walczący z biurokracją czy szukający rynków zbytu robi dokładnie to samo.
Tego ducha widać zresztą u nas, na Pomorzu Zachodnim. Spójrzmy na inicjatywę Innovators Lighthouse w Szczecinie – spotkania, gdzie młode startupy z regionu pokazują pomysły, a doświadczeni przedsiębiorcy dają im feedback. To jest praca u podstaw: zamiast narzekać, że w regionie brakuje innowacji albo że młodzi uciekają do dużych miast, lokalne środowisko samo bierze sprawy w swoje ręce i buduje społeczność, która w tych młodych ludzi wierzy.
Redakcja: Jakie wartości powinny przyświecać takiemu lokalnemu patriotyzmowi gospodarczemu na co dzień?
Łukasz Szeląg: Uczciwość kupiecka, dbanie o środowisko, szacunek do pracowników i solidarność w biznesie. Kiedy zachodniopomorska firma wygrywa trudny kontrakt, budujemy markę „Made in Poland” jako synonim jakości. Patriotyzm to odporność – umiejętność przeprowadzania firmy przez kryzysy i mądra konkurencja na rynkach europejskich, bez zapominania, skąd się wyrasta.
Redakcja: Na koniec – jak brzmiałoby Pana przesłanie dla mieszkańców i przedsiębiorców z naszych miast i powiatów na nadchodzący 11 Listopada?
Łukasz Szeląg: Bądźmy dumni z tego, co udaje nam się budować tu i teraz, na naszym lokalnym podwórku. Nie szukajmy patriotyzmu wyłącznie w podręcznikach historycznych – czerpmy z niej dumę, ale przekuwajmy ją w codzienne czyny. Każdy nowy projekt w strefie przemysłowej, każda innowacja, każda zapłacona podatkowa cegiełka i każde stabilne miejsce pracy w powiecie to realny wkład w silną Polskę. Patriotyzm to odpowiedzialność za to, jaką Polskę zostawimy naszym dzieciom. Celebrujmy ten dzień z poczuciem, że niepodległość budujemy wspólnie każdego dnia.
O rozmówcy: Łukasz Szeląg – ekspert gospodarczy, doradca biznesowy i doradca zarządów, były menedżer w Polskiej Agencji Inwestycji i Handlu (PAIH) oraz były dziennikarz. Przez lata związany z kluczowymi instytucjami i izbami gospodarczymi – m.in. Krajową Izbą Klastrów Energii, Polską Ukraińską Izbą Gospodarczą oraz Polską Izbą Rozwoju Elektromobilności. Aktywnie wspiera transformację energetyczną, rozwój innowacji, elektromobilności oraz relacji biznesowych w regionie i na arenie międzynarodowej.
Napisz komentarz
Komentarze