Osiedle dobrych rozwiązań

Osiedle Fredry 6, w ramach którego docelowo ma powstać zespół 18 budynków wielorodzinnych, powstaje na krakowskich Łagiewnikach, na terenie dawnych zakładów ceramicznych. To właśnie historia tego miejsca posłużyła architektom za bazę do opracowania projektu. Nie bez znaczenia było także najbliższe otoczenie inwestycji.   

Założenia urbanistyczne

– Podstawową rzeczą, jaką sobie przyjęliśmy jako wytyczną, siadając do prac projektowych, była urbanistyka – mówi arch. Józef Białasik, prowadzący biuro projektowe B2 Studio. – Ponieważ główny budynek cegielni stoi pośrodku tego terenu, to stworzyliśmy układ urbanistyczny, który z jednej strony jest bazowo regularny, ale z drugiej strony dostosowujący się do najbliższego otoczenia, stąd np. obniżona i bardziej rozdrobniona zabudowa od strony ul. Fredry w nawiązaniu do charakteru tej ulicy. W miejscu centralnym, gdzie niegdyś stał budynek cegielni, „wyjęliśmy” jeden kwartał i umieściliśmy w nim główną strefę rekreacyjną dla dzieci w różnym wieku oraz dorosłych. I w tę przestrzeń „włożyliśmy” jeden, nietypowy, mniejszy budynek, stanowiący swego rodzaju akcent urbanistyczny. Na krawędzi „świata zewnętrznego”, w narożniku mamy plac o charakterze handlowo-miejskim. Wewnątrz przestrzeni międzyblokowej, „rozsypaliśmy” także dodatkowe miejsca rekreacji, tworzące swego rodzaju enklawy. 

Spotkanie przeszłości z teraźniejszością

Stonowana kolorystyka, obejmująca różne odcienie bieli, szarości, beżu, ceglane akcenty oraz stolarka okienna w kolorze antracytowym bądź naturalnego drewna – tak w telegraficznym skrócie można opisać wygląd budynków na krakowskim osiedlu Fredry 6. 

– W ramach osiedla zaprojektowaliśmy kilka typów budynków, a w ramach tych typów jeszcze różne warianty. Tym samym udało nam się w pewnej stylistyce stworzyć wrażenie różnorodności i jednocześnie narastania w czasie. Budynek usytuowany w miejscu dawnej cegielni jest cały w „teksturze” cegły. Takim symbolicznym odniesieniem do przeszłości jest także fasada od strony ulicy – opowiada arch. Józef Białasik. – Poprzez wykorzystanie motywu cegły i zastosowanej na gładkich elewacjach kolorystyki nawiązaliśmy do historii tego miejsca, lecz także do istniejącego otoczenia. Osiedle Fredry 6 znajduje się w bliskiej odległości od centrum handlowego Bonarka City Center, które jest widoczne i stanowi kontekst przestrzenny dla całego założenia, a ceramika jest tam również szeroko wykorzystana – wyjaśnia. 

Ścieżka Fredry

Architekci w ciekawy sposób nawiązali nie tylko do historii miejsca czy okolicznej zabudowy, lecz także do samej nazwy osiedla i ulicy, przy której się ono znajduje. Wzdłuż ciągu spacerowego, na poszczególnych budynkach zaprojektowali murale nawiązujące do twórczości Aleksandra Fredry.

Pierwszy w mieście woonerf

Architekci zadbali także o minimalizację ruchu wewnętrznego na osiedlu, projektując pierwszy w Krakowie woonerf – typ uliczki pełniącej jednocześnie funkcję ulicy, deptaka i miejsca spotkań mieszkańców. – Droga wewnętrzna przebiega przez całe osiedle i nieco meandruje, uspokajając ruch i uatrakcyjniając przestrzeń wewnątrzosiedlową. Poruszające się nią samochody wjeżdżają do garaży i „znikają”. W ten sposób zminimalizowaliśmy ruch tranzytowy, a między blokami występuje głównie ruch pieszy. Dzięki temu jest bezpieczniej i nie ma wrażenia, że samochody dominują nad ludźmi – wyjaśnia Józef Białasik.

Uwagę na osiedlu zwraca także nasycenie terenu zielenią, na którą składają się szpalery drzew, krzewy czy byliny. Zieleń pojawia się także na dachach. Dodatkowo w przestrzeń osiedlową wkomponowano meble miejskie, takie jak podesty, siedziska, leżaki czy stojaki dla rowerów.

Osiedle na miarę zwycięstwa

Architektura i zastosowane na osiedlu rozwiązania spotkały się z uznaniem jury ogólnopolskiego konkursu Fasada Roku 2022 – II etap inwestycji firmy deweloperskiej Spravia, obejmujący pięć budynków 3- i 4-piętrowych, zajął 1. miejsce w kategorii „budynek wielorodzinny nowy”, pokonując na drodze do zwycięstwa aż 135 konkurentów i zakwalifikował się do rywalizacji na poziomie międzynarodowym. Tym samym w ramach Baumit Life Challenge 2024 powalczy o tytuł Europejskiej Fasady Roku. 

Marka Baumit powstała w 1988 roku. Należy do austriackiego koncernu Schmid Industrie Holding i jest jednym z najbardziej znanych i cenionych brandów na światowym rynku budowlanym. Oddziały Baumit znajdują się w 25 krajach Europy. Od 1994 roku firma jest obecna także w Polsce. Szczególnie silną pozycję na polskim rynku materiałów budowlanych, zdobyła w zakresie sprzedaży kompletnych systemów ociepleń budynków, tynków maszynowych (cementowo-wapiennych i gipsowych). Ponadto oferta produktowa Baumit obejmuje m.in. produkty do: układania płytek ceramicznych materiały do renowacji zabytków, a także masy samopoziomujące, jastrychy, wyprawy wierzchnie oraz zaprawy murarskie. Od początku siedzibą spółki jest Wrocław. Działalność podstawową przedsiębiorstwa realizują trzy zakłady produkcyjne: w Pobiedziskach k. Poznania, w Łowiczu oraz w Bełchatowie.

Fot. Baumit