Nasz mózg wyewoluował do takiego poziomu, że stworzył sztuczną inteligencję, która w mojej percepcji jest czymś w rodzaju nowego gatunku na Ziemi - mówi dr Maciej Kawecki. Jednocześnie próbuje odpowiedzieć na pytania dotyczące współpracy ludzi z nowym „gatunkiem”, związanych z tym wyzwań i koniecznej w całkowicie nowych czasach ewolucji edukacji.

Rozwój narzędzi sztucznej inteligencji w ostatnich latach nabrał niebywałego tempa. Oprócz niezaprzeczalnych korzyści wynikających z takiego stanu rzeczy, pojawiają się także wyzwania, których skali możemy nie być jeszcze świadomi. Doktor Maciej Kawecki, prezes Instytutu Lema, dyrektor Centrum Innowacji WSW Merito i dziennikarz naukowy, w najnowszym podcaście Instytutu Badań Edukacyjnych - Państwowego Instytutu Badawczego „Po pierwsze, umiejętności. Podcast o tym, jak być na czasie” (microcredentials.pl; YouTube, Spotify) skupia się na wyzwaniach związanych z odróżnianiem prawdy od fikcji i utratą kontroli nad nowymi narzędziami oraz zmianach w systemie edukacji.

Jesteśmy drugą, a nie pierwszą inteligencją na Ziemi

„Jestem głęboko przekonany, że już jesteśmy drugą, a nie pierwszą inteligencją na Ziemi. W dłuższej lub krótszej perspektywie sztuczna inteligencja będzie nowym gatunkiem. Staniemy przed wyzwaniem, jak go nazwać, jaką mieć z nim relację, jak go traktować” - mówi dr Kawecki.

Jednym z wyzwań jest także odnalezienie się w czasach niespotykanego dotychczas szumu informacyjnego, w którym coraz trudniej odróżnić prawdę od fikcji. Autorzy raportu „International AI Safety Report 2026” podkreślają, że narzędzia sztucznej inteligencji potrafią już generować realistyczne teksty, obrazy, wideo i dźwięki. Przywołują jedno z badań, podczas którego w 77 proc. przypadków uczestnicy błędnie identyfikowali tekst wygenerowany przez sztuczną inteligencję jako napisany przez człowieka. W innym badaniu, dotyczącym deepfake'ów audio, słuchacze w 80 proc. przypadków mylili głosy generowane przez sztuczną inteligencję z głosami prawdziwych mówców.

„Żyjemy w okresie kryzysu autorytetów. Potrzebujemy obiektywnych treści, by móc na nich oprzeć swoją wiedzę. Nauka jest dziś najbardziej obiektywnym źródłem” – wyjaśnia dr Maciej Kawecki.

Kolejnym wyzwaniem, z którym potencjalnie będziemy musieli się zmierzyć, jest sytuacja, w której systemy sztucznej inteligencji zaczną działać poza kontrolą ludzi, a jej odzyskanie okaże się niemożliwe lub bardzo kosztowne.

„W sieciach zaczyna się dziać subiektywizm, refleksyjność. Sieci neuronowe w oderwaniu od środowiska, w którym były trenowane, są już poza kontrolą człowieka. Mamy zjawisko, które nazywa się alignmentem, czy tzw. faking alignment. Co zrobić, żeby sieć była w pełni kontrolowalna przez człowieka? Nie wiemy, jak to zrobić” - przekonuje dr Kawecki.

Jak się uczyć, żeby się nauczyć i mieć pracę

Dynamiczne zmiany w obszarze nowych technologii, które wymuszają konieczność częstszego aktualizowania kompetencji, nie pozostaną bez wpływu na system edukacji.

„Kończy się era szkolnictwa wyższego. Aby robić karierę, nie trzeba już mieć skończonych studiów, lecz mieć talent i panować nad nim. Tak to działa w Dolinie Krzemowej od dawna. Połowa mojego zespołu nie ma skończonych studiów, a są to genialni, młodzi ludzie” – uważa dr Maciej Kawecki. Jednocześnie dodaje, że znaczącą rolę na styku edukacji i rynku pracy zaczną odgrywać mikropoświadczenia.

„Tempo zmian we współczesnym świecie aktywizuje nas do poszukiwania rozwiązań, które pozwolą nam efektywniej zdobywać wiedzę i umiejętności niezbędne do znalezienie swojego miejsca na rynku pracy. Jednym z takich rozwiązań są, zdobywające coraz większą popularność na świecie, mikropoświadczenia - wyjaśnia Michał Nowakowski, lider projektu „Mikropoświadczenia – pilotaż projektu wspierającego uczenie się przez całe życie” w IBE PIB. - W ramach projektu tworzymy narzędzie, które będzie mostem pomiędzy oczekiwaniami pracodawców, ofertą szkół wyższych i firm szkoleniowych oraz potrzebami ludzi już aktywnych zawodowo, a także tych, którzy dopiero będą wchodzić na rynek pracy”.

Mikropoświadczenie to cyfrowy certyfikat potwierdzający zdobycie określonych umiejętności. Jest efektem ukończenia krótkich form uczenia się, np. kursów i szkoleń. Przyznawane przez uprawnionego wydawcę zgodnie z precyzyjnymi standardami zapewniającymi wysoką jakość i wiarygodność.

Rozmowa z dr. Maciejem Kaweckim dostępna jest na: microcredentials.pl, YouTube i Spotify.

Podcast „Po pierwsze, umiejętności. Podcast o tym, jak być na czasie” realizowany jest w ramach projektu „Mikropoświadczenia - pilotaż nowego rozwiązania wspierającego uczenie się przez całe życie”, który jest finansowany z Funduszy Europejskich dla Rozwoju Społecznego (FERS). #FunduszeUE

KONTAKT:

Ryszard Kamiński, rzecznik prasowy

Instytut Badań Edukacyjnych - Państwowy Instytut Badawczy

tel.: 785 770 228

e-mail: rzecznik@ibe.edu.pl 

Źródło informacji: Instytut Badań Edukacyjnych - Państwowy Instytut Badawczy

Wystąpienie Raj Sharmy poprzedziło oficjalne otwarcie AI Future Arena oraz debatę „AI dla Polski: jak budować przewagę?” podczas 16. Europejskiego Kongresu Finansowego.

EKF to jedno z najbardziej prestiżowych wydarzeń gospodarczych w UE i platforma debaty dotyczącej stabilności europejskiego oraz polskiego systemu finansowego. Tematami przewodnimi tegorocznej edycji kongresu są bezpieczeństwo i konkurencyjność. 

Uczestnikami EKF są prezesi instytucji finansowych, decydenci kształtujący politykę gospodarczą, makroekonomiści i menedżerowie z sektorów bankowości i rynku kapitałowego, ubezpieczeń, konsultingowego i prawnego, innowacji i IT, a także eksperci ze środowisk naukowych.

Źródło informacji: PAP MediaRoom

Nowe technologie, w tym sztuczna inteligencja, rozwijają się w ekspresowym tempie. Wbrew pozorom nie oznacza to dla ludzi mniej pracy. Konieczne jest natomiast inne rozłożenie sił, m.in. tak, by mieć ich więcej na zdobywanie nowych umiejętności i wiedzy.

Artur Kurasiński, przedsiębiorca, inwestor, autor książki „Startupowcy” oraz popularyzator innowacji, w podcaście Instytutu Badań Edukacyjnych - Państwowego Instytutu Badawczego „Po pierwsze, umiejętności. Podcast o tym, jak być na czasie” (microcredentials.pl; YouTube; Spotify), mówi o kluczowej, ale jednocześnie deficytowej w obecnych czasach umiejętności - krytycznym myśleniu.

Media społecznościowe jako główne źródło informacji

„Nasza wiedza na temat generatywnej sztucznej inteligencji zmienia się jak w kalejdoskopie. Co tydzień występuje jakiś bardzo gwałtowny przełom. To, co kiedyś w innych branżach - w medycynie czy pojazdach mechanicznych - obserwowaliśmy raz na dekadę, raz na pół wieku, tu wydarza się co tydzień” - wyjaśnia Artur Kurasiński.

Dynamiczny i intensywny rozwój nowych technologii niesie ze sobą wiele możliwości, ale jednocześnie zagrożeń. Zwłaszcza w przypadku braku umiejętności i wiedzy, jak bezpiecznie korzystać z nowych narzędzi. Jednym z istotniejszych problemów w tym zakresie jest, zdaniem eksperta, zalewająca ludzi każdego dnia liczba przekazów, które może przygotowywać i rozpowszechniać każdy. Tym samym wiarygodność tych treści bywa dyskusyjna.

Głównym źródłem informacji przestają być dla ludzi media tradycyjne. Telewizja, niegdyś stanowiąca główne źródło informacji - jak podaje Reuters Institute Digital Report 2025 przygotowany dla Uniwersytetu Oksfordzkiego - po raz pierwszy ustąpiła miejsca mediom społecznościowym. 54 proc. badanych zadeklarowało, że czerpie wiadomości właśnie z nich. Coraz większe znaczenia w przekazywaniu treści odgrywają twórcy internetowi, podcasterzy i infulencerzy.

Ufam, ale kontroluję

„Jest jedna fundamentalna cecha, która daje nam poczucie, że możemy mieć jakąś kontrolę. To jest kwestia krytycyzmu. Nie możemy popadać w zachwyt i korzystać z medium, narzędzia czy usługi w sposób bezkrytyczny” - mówi Artur Kurasiński.

Obecny system edukacji nie zachęca i nie uczy młodych ludzi krytycznego myślenia. Zdaniem eksperta rzadkością jest podejście, zgodnie z którym nauka polega na tym, że ktoś w pewnym momencie mówi: to nieprawda, ja będę starał się znaleźć nową uliczkę. Bez takiej postawy nigdy nie doszłoby do przełomowych odkryć.

Konieczne zatem wydaje się być rozszerzenie oferty edukacyjnej, nie tylko dla najmłodszych, lecz także dla dorosłych, o nabywanie umiejętności z zakresu krytycznego myślenia czy weryfikacji i doboru wiarygodnych źródeł. „W myśl zasady - ufam, ale kontroluję. Po prostu sprawdzam” - podsumowuje ekspert.

Co oprócz świadectw i dyplomów

Krytyczne myślenie, weryfikacja źródeł, bezpieczne korzystanie z narzędzi sztucznej inteligencji - to umiejętności, bez których trudno sobie wyobrazić funkcjonowanie w dynamicznie zmieniającym się świecie cyfrowym. Zachętą do ich zdobywania, rozwijania i potwierdzania mogą okazać się mikropoświadczenia.

„W Europie, Stanach Zjednoczonych i Australii obserwujemy przetasowania w rozkładzie znaczenia edukacji formalnej i ustawicznej. Na pierwszy plan coraz bardziej wysuwa się idea lifelong learning, która odpowiada na szybko zmieniające się potrzeby i oczekiwania obecnych i przyszłych pracowników oraz pracodawców" - tłumaczy Michał Nowakowski lider projektu „Mikropoświadczenia - pilotaż projektu wspierającego uczenie się przez całe życie” realizowanego przez IBE PIB.

Mikropoświadczenie to cyfrowy certyfikat potwierdzający zdobycie określonych umiejętności. Jest efektem ukończenia krótkich form uczenia się, np. kursów i szkoleń. Przyznawane przez uprawnionego wydawcę zgodnie z precyzyjnymi standardami zapewniającymi wysoką jakość i wiarygodność.

Rozmowa z Arturem Kurasińskim dostępna jest na: microcredentials.pl, YouTube i Spotify. 

Podcast „Po pierwsze, umiejętności. Podcast o tym, jak być na czasie” realizowany jest w ramach projektu „Mikropoświadczenia - pilotaż nowego rozwiązania wspierającego uczenie się przez całe życie”, który jest finansowany z Funduszy Europejskich dla Rozwoju Społecznego (FERS). #FunduszeUE

KONTAKT:

Ryszard Kamiński, rzecznik prasowy

Instytut Badań Edukacyjnych - Państwowy Instytut Badawczy

tel.: 785 770 228

e-mail: rzecznik@ibe.edu.pl 

Źródło informacji: Instytut Badań Edukacyjnych - Państwowy Instytut Badawczy

Piąta edycja programu realizowana pod hasłem #TechForAgrinnovation była skierowana do firm tworzących rozwiązania wspierające transformację rolnictwa i efektywniejsze wykorzystanie zasobów naturalnych. Start-upy rywalizowały o nagrody finansowe o łącznej wartości 300 tys. zł, a jury oceniało m.in. innowacyjność projektów, potencjał biznesowy oraz możliwości praktycznego wdrożenia technologii.

Pierwsze miejsce i nagrodę finansową w wysokości 150 tys. zł zdobył start-up Nirby, wykorzystujący AI, autonomiczne drony i dane satelitarne do optymalizacji nawożenia i poprawy jakości plonów. Projekt zdobył również Nagrodę Publiczności ufundowaną przez firmę Karmnik oraz wyróżnienie Federacji Przedsiębiorców Polskich.

– Skupiamy się przede wszystkim na problemie przenawożenia gleb i zarządzaniu zabiegami agrotechnicznymi. Nasz system odpowiada na trzy pytania: gdzie pojawia się problem, dlaczego powstał na podstawie danych satelitarnych i odczytów z autonomicznych dronów oraz jak go rozwiązać z wykorzystaniem map zmiennego dawkowania – mówił Piotr Lazarek, prezes zwycięskiego start-upu Nirby.

Drugie miejsce oraz 100 tys. zł otrzymała firma Biostra i jej technologia przetwarzania bioodpadów w certyfikowane nawozy organiczno-mineralne wspierające poprawę jakości gleby, retencję wody i redukcję emisji CO₂.

– Rolnicy coraz częściej mierzą się z brakiem alternatyw dla wycofywanych środków ochrony roślin i antybiotyków, dlatego potrzebują skutecznych i ekonomicznych rozwiązań. Wierzymy, że technologie biologiczne mogą się stać ważnym kierunkiem rozwoju nowoczesnego rolnictwa – podkreśla Marcin Motyka, prezes Biostry.

Trzecie miejsce, 50 tys. zł oraz dodatkowe wyróżnienie przyznane przez partnera konkursu InnoTech4Life przypadło PeptechLab, który tworzy rozwiązania biotechnologiczne wykorzystujące peptydy i ochronne nanokapsułki do eliminacji antybiotyków oraz pestycydów z łańcucha produkcji żywności.

– Widzimy, że problem związany z wykorzystaniem chemii i antybiotyków w rolnictwie narasta, a na rynku wciąż brakuje skutecznych rozwiązań odpowiadających na te wyzwania – mówił Adam Penkala, CEO PeptechLab.

Jak zaznacza, wyróżnienie w konkursie potwierdziło, że rozwijana przez jego zespół technologia odpowiada na realne wyzwania sektora.

Wśród nagród specjalnych przyznanych przez partnerów wydarzenia znalazło się również wyróżnienie od Płockiego Parku Przemysłowo-Technologicznego dla Projektu Gizmo, rozwijającego modułowe roboty wspierające automatyzację procesów w przedsiębiorstwach, w tym także w sektorze agro.

– Poziom projektów zgłoszonych do konkursu był w tym roku niezmiennie wysoki i potwierdził, że polskie start-upy coraz odważniej rozwijają technologie, które mogą realnie wspierać transformację nowoczesnego rolnictwa – ocenia Ryszard Hordyński, dyrektor ds. strategii i komunikacji w Huawei Polska. – Cieszymy się, że Huawei Startup Challenge pozostaje miejscem, w którym młode firmy mogą prezentować swoje pomysły, zdobywać doświadczenie i budować wartościowe relacje z ekspertami, inwestorami oraz partnerami biznesowymi. Życzę wszystkim finalistom, aby ich projekty już wkrótce były znane całemu polskiemu rolnictwu.

Organizacja Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO) ocenia, że wyżywienie 10 mld ludzi do 2050 roku będzie wymagało o 50 proc. większej produkcji żywności niż w 2012 roku i o 25 proc. więcej słodkiej wody, przy równoczesnym ograniczaniu emisji generowanych przez rolnictwo. To pokazuje, jak duży jest potencjał do zastosowania nowoczesnych technologii i innowacyjnych rozwiązań.

– Rolnictwo przez lata było postrzegane jako sektor oparty głównie na doświadczeniu i tradycji, ale dziś coraz wyraźniej widać, że jego przyszłość będzie budowana przez technologię, dane i automatyzację – ocenia Adrian Migoń, CEO Youth Business Poland.

Światowy rynek agritech rośnie obecnie w tempie ponad 12 proc. rocznie. Coraz większą rolę odgrywają technologie wykorzystujące dane satelitarne, drony, sensory i sztuczną inteligencję do monitorowania upraw, optymalizacji nawożenia i nawodnienia czy ograniczania zużycia wody i pestycydów. Rozwijane są również rozwiązania wspierające retencję wody w glebie, redukcję emisji gazów cieplarnianych oraz ograniczenie stosowania antybiotyków w produkcji żywności.

Raport StartUs Insights „Agritech 2026” wskazuje, że branża technologii rolniczych obejmuje obecnie ponad 129 tys. firm i ok. 6,8 tys. start-upów na świecie. Sektor korzysta z ponad 1,24 mln patentów i 15 tys. grantów badawczo-rozwojowych. Jednym z głównych wyzwań pozostaje finansowanie rozwoju i komercjalizacji innowacji, dlatego coraz większe znaczenie mają programy akceleracyjne i konkursy wspierające młode firmy technologiczne.

W roku akademickim 2024/2025 - zgodnie z danymi Głównego Urzędu Statystycznego - na polskich uczelniach kształciło się ponad 1,2 mln osób. Czas ich edukacji wyższej przypada na intensywny rozwój sztucznej inteligencji. Jak nowe technologie zmieniają sposób przekazywania i zdobywania wiedzy oraz rynek pracy, którego częścią niebawem staną się absolwentki i absolwenci szkół wyższych? Między innymi na to pytanie odpowiada dr hab. Aleksandra Przegalińska, prorektorka ds. innowacji w Akademii Leona Koźmińskiego, współtwórczyni CampusAI, specjalistka od sztucznej inteligencji, filozofka i publicystka, gościni podcastu Instytutu Badań Edukacyjnych - Państwowego Instytutu Badawczego „Po pierwsze, umiejętności. Podcast o tym, jak być na czasie” (microcredentials.pl; YouTube; Spotify).

AI stała się technologią masową

„Rewolucja sztucznej inteligencji trwa około 2,5 roku. Jesteśmy w interesującym momencie - rozwiązań jest już bardzo dużo. Badania pokazują, że w przypadku osób wchodzących obecnie na rynek lub takich, które niedawno rozpoczęły pierwszą pracę, korzystanie z tych rozwiązań jest oczywiste. Można powiedzieć, że AI stała się technologią masową” - wyjaśnia Przegalińska.

W 2025 roku - jak podaje Eurostat - prawie 63,8 proc. mieszkańców Unii Europejskiej w wieku 16-24 lata korzystało z narzędzi sztucznej inteligencji. Jest to prawie dwukrotnie więcej niż w przypadku ogólnej populacji używających tych narzędzi (32,7 proc. osób w wieku 16-74 lata).

Dynamicznie rośnie także liczba firm wdrażających rozwiązania sztucznej inteligencji. Zgodnie z danymi opublikowanymi przez McKinsey w globalnym raporcie „The state of AI in 2025: Agents, innovation, and transformation”, 88 proc. organizacji deklarowało regularne wykorzystanie AI w co najmniej jednej funkcji biznesowej. Zdaniem dr hab. Aleksandry Przegalińskiej w biznesie trwa obecnie poszukiwanie Świętego Graala - firmy starają się zrozumieć, czy inwestycje w sztuczną inteligencję im się opłacają.

Spodziewamy się niespodziewanego

Jak będą wyglądały szkolnictwo wyższe i rynek pracy za 5 lat? - „Spodziewamy się niespodziewanego. Nie nastawiajmy się, że świat będzie takim, jaki znamy” - odpowiada Przegalińska.

Zdaniem dr hab. Aleksandry Przegalińskiej, młodzi ludzie coraz chętniej będą wybierali studia licencjackie bez kontynuacji na studiach magisterskich. Kolejnym krokiem będzie praca zawodowa i dokształcanie się w trybie lifelong learning. Konieczna będzie więc zmiana systemu uczenia i weryfikowania wiedzy. - „Studia muszą być bardziej spersonalizowane. Sztuczna inteligencja i mikropoświadczenia są bardzo ciekawymi wehikułami do tego, żeby droga każdego studenta była trochę inna” - wyjaśnia Przegalińska.

Zmieni się także rynek pracy. Zawodów, w których sztuczna inteligencja zastąpi człowieka jeden do jednego, jest niewiele, ale pojawią się nowe - takie, co do których nie mamy jeszcze wyobrażenia, jak będą wyglądać.

„Ludzie nie mogą jednak utracić kompetencji sprawdzania i nie mogą przestać być dobrzy w tym, co robili wcześniej, a co dzisiaj zlecają sztucznej inteligencji” - podkreśla Przegalińska.

Narzędzie wspierające ewolucyjne zmiany w szkolnictwie wyższym

Mikropoświadczenia mają szansę stać się jednym z narzędzi wspierających ewolucyjne zmiany w szkolnictwie wyższym. Połączą zmieniające się potrzeby studentów i młodych ludzi wchodzących na rynek pracy z oczekiwaniami pracodawców.

„W Instytucie Badań Edukacyjnych - Państwowym Instytucie Badawczym, w ramach projektu >>Mikropoświadczenia - pilotaż projektu wspierającego uczenie się przez całe życie<<, intensywnie współpracujemy z przedstawicielami uczelni i organizacjami zrzeszającymi przedsiębiorców - wyjaśnia Michał Nowakowski, lider projektu. - Wypracowaliśmy i stale udoskonalamy narzędzie, które - w odpowiedzi na dynamiczne zmiany na rynku pracy - pomoże elastycznie budować ścieżkę edukacyjną i zawodową”.

Mikropoświadczenie to cyfrowy certyfikat potwierdzający zdobycie określonych umiejętności. Jest efektem ukończenia krótkich form uczenia się, np. kursów i szkoleń. Przyznawane przez uprawnionego wydawcę zgodnie z precyzyjnymi standardami zapewniającymi wysoką jakość i wiarygodność.

Podcast dostępny jest na: (microcredentials.pl; YouTube; Spotify)

Podcast „Po pierwsze, umiejętności. Podcast o tym, jak być na czasie” realizowany jest w ramach projektu „Mikropoświadczenia - pilotaż nowego rozwiązania wspierającego uczenie się przez całe życie”, który jest finansowany z Funduszy Europejskich dla Rozwoju Społecznego (FERS). #FunduszeUE

Kontakt

Ewa Sularz-Wysocka

Główna ekspertka ds. rozwoju i upowszechniania usług cyfrowych

Mikropoświadczenia - pilotaż nowego rozwiązania wspierającego uczenie się przez całe życie

tel.: 690 541 130

e-mail: e.sularz@ibe.edu.pl

Źródło informacji: Instytut Badań Edukacyjnych - Państwowy Instytut Badawczy

Tork, marka firmy Essity, lider branży higienicznej i ochrony zdrowia, zaprosiła do współpracy organizację posadzimy.pl. Dzięki temu sadzeniem drzew zajmują się doświadczeni specjaliści, dbający o to, aby każde drzewo miało szansę na wzrost i przetrwanie. To najlepszy sposób, by łączyć codzienne wybory konsumenckie z profesjonalnie prowadzonymi działaniami na rzecz natury.

Zwykła czynność, jaką jest zakup, zyskuje dodatkowy wymiar - staje się łatwo dostępną szansą na wspieranie odbudowy przyrody i realnym wkładem w poprawę stanu środowiska naturalnego. Projekt powstał z przekonania, że odpowiedzialność biznesu nie kończy się na deklaracjach, ale powinna być widoczna w codziennych działaniach i decyzjach. Dlatego łączy świat zakupów i konsumpcji z realnym, mierzalnym wpływem środowiskowym. Sukces programu pilotażowego pozwolił zbudować aktywną społeczność, która wspólnie zasadziła już ponad 32 500 drzew.

„Poprzez Tork Planet chcemy budować świadomość ekologiczną w sposób naturalny i niewymuszony, poprzez codzienne nawyki, a nie nakładając dodatkowe zobowiązania. Nasi klienci nie tylko mogą skorzystać z programu lojalnościowego, ale także stają się współtwórcami pozytywnej zmiany” - o Tork Planet opowiada Arkadiusz Korbiel, Commercial Director CEE, Tork.

Nowa inicjatywa marki udowadnia, że małe decyzje podejmowane przez wiele osób mogą prowadzić do dużych, trwałych efektów środowiskowych, a biznes może pełnić rolę aktywnego uczestnika tej zmiany.

Dowiedz się wiecej: https://torkplanet.pl/ 

Źródło informacji: Tork

Prawie dwie dekady temu Dzień Bez Śmiecenia zaczynał się od prostego pomysłu młodzieży i jednej kartki elektronicznej wysłanej zamiast tysięcy ulotek. Dziś to jedna z najważniejszych kampanii edukacyjnych w Polsce. Towarzyszyła zmianie, która prowadzi od 513 tysięcy ton selektywnie zebranych odpadów komunalnych w 2007 roku do blisko 6 milionów ton obecnie.

To efekt wielu działań: zmian w prawie, wzmożonej konsumpcji, rozwoju infrastruktury, pracy samorządów, firm i mieszkańców oraz edukacji. Mimo nazwy projektu „Dzień Bez Śmiecenia” przez okrągły rok pracujemy nad budowaniem świadomości społecznej, że troska o środowisko zaczyna się od naszych codziennych wyborów: tego, co kupujemy, jak używamy, jak segregujemy i czy dajemy rzeczom drugie życie.

Hasło tegorocznej kampanii „20 lat Bez Śmiecenia” podkreśla dwie dekady konsekwentnych działań edukacyjnych na rzecz odpowiedzialnego postępowania z odpadami. To 20 lat codziennej pracy nad budowaniem świadomości społecznej, że troska o środowisko zaczyna się od naszych codziennych wyborów.

Kampania, która nie produkuje odpadów

Od początku akcji towarzyszyło nam przekonanie: prowadzić kampanię o odpadach, nie produkując kolejnych. Zamiast tysięcy plakatów i ulotek symbolem kampanii stała się e-kartka. Idea Dnia Bez Śmiecenia wyrosła z Europejskiego Eko-Parlamentu Młodzieży - międzynarodowego programu, w którym uczestniczyła młodzież z kilkunastu krajów. W 2006 roku uczniowie z Międzyrzecza przywieźli ten pomysł z Paryża do Polski, a Rekopol zamienił go w ogólnopolską kampanię, która ruszyła 11 maja rok później - w rocznicę uchwalenia ustaw regulujących gospodarkę opakowaniami.

Przez kolejne edycje zmieniały się hasła, narzędzia i formy działań, ale sens pozostawał ten sam: pomagać ludziom lepiej rozumieć, jak prawidłowo segregować odpady. E-kartki kampanii dotarły do blisko 1,5 miliona odbiorców, a każdego roku o Dniu Bez Śmiecenia dowiadywało się ponad 3,5 miliona osób.

Edukacja jako instrukcja obsługi systemu

Przez lata rozbudowano system pojemników, oznaczeń i infrastruktury. Ale system odpadowy nie działa samoczynnie.

„Możemy postawić najlepsze pojemniki i zbudować nowoczesne sortownie, ale jeśli człowiek stojący przy koszu na odpady nie wie, co zrobić z konkretnym opakowaniem, system nie zadziała prawidłowo. Dlatego właśnie edukacja jest kluczowym elementem gospodarki odpadami - jest jej instrukcją obsługi. Przez dwadzieścia lat tworzyliśmy ją wspólnie z samorządami, partnerami i mieszkańcami. Młodzież, która w 2006 roku współtworzyła pomysł na Dzień Bez Śmiecenia w Paryżu, jest dziś dorosła, a jej dzieci uczą się segregacji w szkole jako czegoś oczywistego. To jedna z najprostszych miar zmiany” - mówi Michał Mikołajczyk, dyrektor ds. sprzedaży i relacji zewnętrznych w Rekopolu.

Od „czy segregować?” do „jak robić to prawidłowo?”

Większość Polaków deklaruje dziś segregowanie odpadów, ale wiele osób nadal potrzebuje prostych wskazówek, gdzie wrzucić konkretne opakowanie. Dlatego w jubileuszowym roku Rekopol wspiera lokalnych liderów edukacji, uruchamiając konkurs grantowy „Liderzy Dnia Bez Śmiecenia”.

„Przez dwie dekady budowaliśmy świadomość. Teraz chodzi o to, żeby tę świadomość przekładać na dobre decyzje przy koszu. Kluczowi są liderzy blisko ludzi i ich codziennych spraw: nauczyciel, samorządowiec, rodzic. To oni przekładają teorię na praktykę, dzięki której odpady mogą wracać do obiegu jako surowce” - dodaje Aneta Stawicka, dyrektor ds. edukacji i marketingu Rekopolu.

Finał jubileuszu

Kulminacją 20. edycji będzie wręczenie nagród laureatom konkursu grantowego 11 maja w Centrum Nauki Kopernik w Warszawie. Dzień Bez Śmiecenia otwiera kolejny etap z jasnym przesłaniem: segregacja przestała być postulatem, stała się nawykiem. A każdy nawyk wymaga doskonalenia, jeśli gospodarka obiegu zamkniętego ma działać w praktyce.

Konkurs na Facebooku

W ramach kampanii  organizator zaprasza do konkursu na Facebooku z okazji 20 lat Dnia Bez Śmiecenia! Codziennie opublikuje jedno pytanie dotyczące historii akcji - wygrywa pierwsze dziesięć osób, które udzielą prawidłowej odpowiedzi. To zabawa połączona z edukacją, a na zwycięzców czekają dwa vouchery do Centrum Nauki Kopernik oraz zestawy gadżetów.

Więcej o Dniu Bez Śmiecenia: https://www.youtube.com/watch?v=wErQvxKbLSw

Patroni wydarzenia: Forum Odpowiedzialnego Biznesu, Polska Federacja Producentów Żywności Związek Pracodawców, Związek Pracodawców Przemysłu Opakowań i Produktów w Opakowaniach EKO-PAK.

Współorganizatorzy: Akcjonariusze firmy Rekopol OOO S.A.

Źródło informacji: Rekopol
 

Roboty na służbie w wojsku

W jednej z wielkich hal na obrzeżach Warszawy stoi w szeregu kilkanaście robotów. Od tych najmniejszych, wykorzystywanych w rozpoznaniu przez jednostki specjalne, przez pirotechniczne, saperskie i inżynieryjne wspierające żołnierzy w najcięższych pracach, po kilkutonowy terenowy pojazd bezzałogowy PIAP HUNTeR (ang. łowca), który jest w stanie wspierać logistykę oddziałów, ewakuować rannych, prowadzić natarcie czy bronić pozycji. HUNTeR wielokrotnie prezentował swoje możliwości na polskich i zagranicznych poligonach: otrzymał wysokie noty w ćwiczeniach HEDI prowadzonych przez Europejską Agencję Obrony (EDA), a w Polsce uczestniczył m.in. w zimowych testach systemu antydronowego SAN.

Łukasiewicz - PIAP od trzydziestu lat rozwija kompetencje w zakresie bezzałogowych platform lądowych. Rozwiązania opracowane przez inżynierów i współtworzone z użytkownikami końcowymi trafiły do 28 krajów. Instytut jest dziś jednym z kluczowych partnerów europejskiego konsorcjum pracującego nad nową generacją bezzałogowych systemów lądowych. Obecnie realizowany jest kontrakt na opracowanie i dostawę do Sił Zbrojnych RP 95 robotów zwiadowczych. Tarantule, trudne do wykrycia pojazdy rozpoznawcze, będą widziały i słyszały więcej niż człowiek.

Kosmiczna infrastruktura

Kilka kilometrów dalej, w Łukasiewicz - ILOT, który w tym roku obchodzi stulecie działalności, trwa budowa pierwszego polskiego nanosatelity badawczego SPARK. To jeden z kamieni milowych ogłoszonego niedawno Programu Badań Kosmicznych Sieci.

Niewielka platforma, mniejsza od kuchenki mikrofalowej, w przyszłym roku ma trafić na orbitę okołoziemską.

SPARK został zaprojektowany jako uniwersalne laboratorium do testowania komponentów elektroniki, łączności i technologii materiałowych. W ramach programu polscy inżynierowie uzyskają możliwość projektowania i wynoszenia własnych technologii na orbitę. W praktyce oznacza to dostęp do danych i zdolności, które do tej pory pozostawały poza kontrolą państwa. Dziś systemy satelitarne stają się elementem jego infrastruktury, tak samo jak systemy energetyczne czy sieci łączności.

„Program Badań Kosmicznych to jeden z naszych najbardziej ambitnych projektów, o łącznym budżecie 2,4 mld zł. Zakładamy jego realizację do 2035 roku i koncentrujemy się na trzech filarach: rozwoju platform satelitarnych, technologiach wynoszenia oraz ładunkach użytecznych” - tłumaczy dr Hubert Cichocki, prezes Sieci Badawczej Łukasiewicz.

Skok rozwojowy

W roku bieżącym Sieć Badawcza Łukasiewicz przeznaczy ponad 300 milionów złotych na technologie wojskowe i podwójnego zastosowania. Dwa lata temu było to odpowiednio tylko 40 milionów. To siedmiokrotny wzrost. Aż 67 proc. projektów badawczych Sieci dotyczy dziś obronności, bezpieczeństwa publicznego lub dual-use. Zwiększył się również średni budżet projektu obronnego: z 0,5 miliona do 2,5 miliona złotych.

„O sile obronnej państwa decydują nie tylko kontrakty i liczba zakupionych systemów, ale przede wszystkim zdolność do tworzenia własnych rozwiązań i społeczne poparcie dla nich. To właśnie transfer technologii i rozwój krajowych kompetencji badawczo-rozwojowych przesądzą o tym, czy Polska zbuduje trwały fundament nowoczesnego przemysłu obronnego” - zwraca uwagę gen. Mieczysław Cieniuch, były Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego.

Granica między zastosowaniem cywilnym a wojskowym coraz częściej się zaciera. Nanosatelity monitorują pola uprawne i jednocześnie dostarczają danych rozpoznawczych. Sensory przemysłowe wykrywają wycieki gazów, ale też materiały wybuchowe. Metale lekkie odzyskiwane z recyklingu trafiają do lotnictwa cywilnego i wojskowego. Systemy autonomii pojazdów wykorzystywane są zarówno w logistyce, jak i w bezzałogowych platformach, takich jak PIAP HUNTeR.

Od zależności do suwerenności

W ostatnim czasie coraz większy nacisk kładziony jest na rozwój technologii, które mogą zastąpić rozwiązania importowane. W praktyce oznacza to budowę krajowych kompetencji w obszarach, które do tej pory pozostawały zależne od zagranicznych dostaw. Produkty opracowywane w instytutach Łukasiewicza mają nie tylko dorównywać jakości importowanych rozwiązań, ale w wielu przypadkach ją przewyższać.

Przykładem są technologie związane z paliwami rakietowymi. Dzięki dodatkom opracowanym przez naukowców Łukasiewicza, takim jak katocen, możliwe jest uzyskanie parametrów lepszych niż w przypadku paliw sprowadzanych z zagranicy.

Podobny kierunek widać w obszarze amunicji. We współpracy z Grupą Azoty rozwijane są technologie produkcji nitrocelulozy i nitroguanidyny, kluczowych składników materiałów wybuchowych. Równolegle realizowane są projekty z Grupą WB dotyczące amunicji krążącej.

Zaplecze dla armii i przemysłu

Instytuty Sieci Badawczej Łukasiewicz stanowią sprawdzone zaplecze badawczo-rozwojowe dla Sił Zbrojnych RP. Na ich konkretne potrzeby bezpośrednio odpowiadają realizowane przez Łukasiewicza projekty. Partnerami strategicznymi w pracy instytutów są najważniejsze polskie przedsiębiorstwa, m. in. Polska Grupa Zbrojeniowa (PGZ S.A.), Grupa WB, Grupa Azoty czy Lubawa S.A.

Włączenie instytutów badawczych Sieci w programy modernizacyjne oznacza dziś coś więcej niż rozwój pojedynczych technologii. Istniejące od niedawna centra kompetencyjne łączą doświadczenia różnych zespołów w obszarach systemów bezzałogowych, programów amunicyjnych, elektroniki specjalnej i osłon balistycznych. Dzięki temu wiedza przepływa między zespołami szybciej, a technologie rozwijają się równolegle i w większej skali.

„Polska posiada rozwinięty potencjał technologiczny w obszarze obronności, którego istotnym filarem są instytuty Sieci Badawczej Łukasiewicz. Kluczowym wyzwaniem jest dziś nie tyle jego budowa, co skuteczne wykorzystanie i wdrażanie krajowych rozwiązań w ramach programów modernizacyjnych. Łukasiewicz pełni rolę integratora technologii dla przemysłu i bezpieczeństwa państwa” - podkreśla prezes Cichocki.

Źródło informacji: Sieć Badawcza Łukasiewicz

Polskę reprezentowała szóstka laureatów tegorocznej Olimpiady Informatycznej (oi.edu.pl), którzy nie są programowo w klasie maturalnej i zostali najwyżej sklasyfikowani w finale Olimpiady:

• Piotr Dybich, V Liceum Ogólnokształcące im. Augusta Witkowskiego w Krakowie, 2. klasa,
• Michał Adam Roguz, I Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika w Łodzi, 2. klasa
• Artur Smoleński, XIV Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Staszica w Warszawie, 1. klasa
• Krzysztof Tomasz Witkowski, XIV Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Staszica w Warszawie, 1. klasa
• Michał Piotr Wolny, XIV Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Staszica w Warszawie, 3. klasa
• Jakub Woźniak, Liceum Ogólnokształcące TEB Edukacja w Świdnicy, 3. klasa.

W Espoo przyznano 5 złotych medali, 16 srebrnych medali i 15 brązowych medali. Spektakularnie wypadli polscy uczniowie.

Artur Smoleński został zwycięzcą całych zawodów (złoty medal).

Na miejscach od drugiego do czwartego także uplasowali się reprezentanci Polski, odpowiednio Michał Wolny, Krzysztof Witkowski i Michał Roguz, zdobywając również złote medale.

Dwaj pozostali nasi reprezentanci - Jakub Woźniak i Piotr Dybich - zdobyli srebrne medale, zajmując odpowiednio miejsca dziesiąte i dwunaste.

Opiekunami polskiej reprezentacji na zwodach w Finlandii byli Bartosz Kostka i Adam Gąsienica-Samek.

Całej polskiej ekipie należą się wielkie gratulacje i podziękowania za tak znakomite wyniki. Więcej o zawodach w Finlandii można znaleźć na stronie https://boi2026.cses.fi/.

Na załączonym zdjęciu znajdują się od lewej: Adam Gąsienica-Samek, Artur Smoleński, Krzysztof Tomasz Witkowski, Michał Piotr Wolny, Jakub Woźniak, Michał Adam Roguz, Piotr Dybich, Bartosz Kostka.

Olimpiada Informatyczna finansowana jest ze środków Ministra Edukacji w ramach zadania publicznego „Organizacja i przeprowadzenie olimpiad przedmiotowych i interdyscyplinarnych w latach szkolnych 2025/2026, 2026/2027, 2027/2028”. Partnerem strategicznym jest NASK.

Źródło informacji: Fundacja Rozwoju Informatyki

Nie mamy luksusu czasowego pracowania nad strategią, a dopiero później przechodzenia do rozwiązań legislacyjnych czy do konkretnych projektów - zgodzili się uczestnicy panelu pt. „Adaptacja do zmian klimatu”, zorganizowanego w ostatnim dniu 18. Europejskiego Kongresu Gospodarczego. Dlatego dyskusja pełna była zarówno przestróg, czym groziłoby ignorowanie ryzyka klimatycznego, jak i poszukiwania rozwiązań mogących pomóc samorządom oraz społecznościom lokalnym we wzmacnianiu swojej odporności na kataklizmy. 

„Sama tylko ostatnia wielka powódź w południowej Polsce kosztowała 13 miliardów złotych. Ryzyko klimatyczne przenika wszystkie gałęzie gospodarki i wymaga zaangażowania wielu instytucji” - tłumaczył Paweł Jaworski, dyrektor Departamentu Strategii i Odporności Klimatycznej w Ministerstwie Klimatu i Środowiska.

Z szacunków Instytutu Ochrony Środowiska wynika, że tylko w latach 2001 - 2019 kryzysy pogodowe, takie jak susze, pożary, powodzie czy podtopienia, kosztowały budżet państwa nawet 115 miliardów złotych. A przecież od tego czasu globalna sytuacja klimatyczna nie uległa poprawie. Wręcz przeciwnie - Polska cały czas doświadcza wielu lokalnych i regionalnych kataklizmów, zbierających bolesne żniwo w postaci ludzkich istnień oraz dobytku tysięcy obywateli rocznie. 

„Dlatego przygotowujemy nową odsłonę Krajowej Strategii Adaptacji, która będzie prawie w całości sfinansowana z funduszy Unii Europejskiej. Wspólnota bowiem bardzo duży nacisk kładzie dzisiaj na właśnie przygotowanie i zabezpieczenie krajów członkowskich w kontekście zmian klimatu” - wyjaśniała Urszula Zielińska, sekretarz stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska.

Kluczowym elementem nowej strategii są miejskie plany adaptacyjne - czyli przygotowywane przez wszystkie miasta powyżej 20 tys. mieszkańców projekty minimalizowania ryzyk oraz potencjalnych szkód klimatycznych - poprzez m.in. zazielenianie terenów, retencję wody czy przebudowę infrastruktury krytycznej.

„W ramach bieżącej perspektywy finansowej przygotowaliśmy ponad 11 mld zł z funduszy europejskich na realizację konkretnych projektów adaptacyjnych. Traktujemy je jako inwestycję w naszą przyszłość i bezpieczeństwo, bo szacujemy, że każda złotówka wydana dziś - to około 12 złotych oszczędności w przyszłości” - dodała Urszula Zielińska.

Dodatkowo Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska przygotowuje system dopłat adresowany do obywateli, którzy zdecydują się na zbieranie i retencjonowanie wody na własnych polach czy ogródkach. 

„Być może musimy się uderzyć we własne piersi - często kwestie związane z zabezpieczaniem się przed gwałtownymi zjawiskami pogodowymi nie znajdują się na liście priorytetów włodarzy miast czy regionów. Tymczasem najwyższy czas, byśmy o zmianach klimatycznych zaczęli myśleć nie tylko globalnie, ale także lokalnie” - postulował Igor Śmietański, wiceprzewodniczący zarządu Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. 

W Katowicach dobiegł końca 18. Europejski Kongres Gospodarczy: jedno z najważniejszych i najbardziej prestiżowych wydarzeń biznesowych w Europie Centralnej. Tegorocznym hasłem przewodnim konferencji była „Siła dialogu”. Tysiące uczestników trzydniowego kongresu - polityków, samorządowców, naukowców, przedstawicieli biznesu czy spółek Skarbu Państwa, dyskutowali o kluczowych szansach i wyzwaniach stojących przed polską gospodarką w pełnych geopolitycznej niepewności czasach.  

Źródło informacji: PAP MediaRoom

Luka między deklaracjami a wiedzą

Najnowsza edycja reprezentatywnego badania uczniów w wieku 10-16 lat wskazuje na zjawisko „złudzenia kompetencji”. Polscy uczniowie czują się w sieci pewnie, jednak test weryfikujący rozumienie algorytmów, personalizacji treści czy modeli biznesowych platform cyfrowych obnażył poważne braki. Aż 62,9 proc. respondentów uzyskało w nim wynik niski.

„Problem nie leży w samym korzystaniu z internetu, lecz w sporej luce edukacyjnej. Młodzi ludzie świetnie obsługują aplikacje, ale nie rozumieją środowiska, w którym się poruszają” - tłumaczy dr hab. Jacek Pyżalski, prof. UAM, koordynator polskiej edycji badania.

AI jako nowy korepetytor

Raport pokazuje, że sztuczna inteligencja na dobre zagościła w życiu uczniów. Prawie 80 proc. badanych miało kontakt z narzędziami GenAI, wykorzystując je głównie do celów edukacyjnych, takich jak pisanie tekstów czy streszczanie materiałów. Jednocześnie młodzi ludzie czują niepewność wobec przyszłości - aż 65 proc. z nich nie potrafi określić wpływu rozwoju AI na ich życie zawodowe i osobiste.

Przemoc ma twarz kolegi z klasy

Jednym z najmocniejszych punktów raportu jest weryfikacja wyobrażeń o cyberprzemocy. Choć w debacie publicznej dominuje postać „anonimowego hejtera”, dane pokazują, że źródło agresji jest znacznie bliżej. Choć przemocy online doświadczyło 15,4 proc. uczniów, to w blisko połowie przypadków (49,9 proc.) sprawcami byli znajomi ze szkoły, a nie anonimowi internauci.

„To, co dzieje się na ekranie, to najczęściej po prostu odbicie relacji z klasy czy ze szkolnego korytarza. Internet nie kreuje nowej przemocy, on ją przenosi w przestrzeń cyfrową, dając jej nowe narzędzia” - dodaje prof. Pyżalski.

Dlaczego dzieci milczą?

Badanie ujawnia niepokojący mechanizm: co piąty nastolatek po trudnym doświadczeniu w sieci nie rozmawia o tym z nikim. Główną barierą nie jest brak zaufania, lecz lęk przed reakcją dorosłych, która często sprowadza się do odebrania telefonu. Dla młodych ludzi smartfon to „cyfrowy trzepak” - główne narzędzie budowania relacji i tożsamości, dlatego wizja „odcięcia” jest dla nich dotkliwsza niż sam hejt.

O badaniu

EU Kids Online 2026 to część międzynarodowego projektu badawczego realizowanego w 17 krajach. Polską edycję przygotował zespół naukowców z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Uniwersytetu Jagiellońskiego. Badanie objęło reprezentatywną próbę 1502 uczniów.

Pełny raport można pobrać pod adresem: https://fundacja.orange.pl/app/uploads/2026/04/raport-eu-kids-online-2026.pdf 

KONTAKT:

Maciej Kikta

oLIVE Media

e-mail: m.kikta@olivemedia.pl 

tel.: +48 512 278 645

Źródło informacji: Fundacja Orange

– Innowacje w e-commerce to już nie jest „nice to have”, tylko realna potrzeba, jeśli firma chce się rozwijać i budować przewagę konkurencyjną. Można funkcjonować bez innowacji, ale to strategia stagnacji, bo konkurencja nie śpi. Innowacja może dotyczyć zarówno user experience, jak i obsługi klienta czy pojedynczego elementu procesu zakupowego – mówi agencji informacyjnej Newseria Tomasz Cyrek, country manager VTEX, platformy e-commerce, która była jednym z partnerów tegorocznego Retail Summit.

Jak podkreśla, w tym roku w e-commerce najmocniej widać trzy trendy. Jednym z nich jest coraz ważniejsza rola retail mediów, czyli reklam opartych na przestrzeni i danych udostępnianych przez retailerów. Jak szacuje IAB Polska, rynek ten rośnie w Polsce w tempie ok. 30 proc. rocznie, a jego dynamika nieco przewyższa wyniki rynku światowego. Według IAB Europe w 2025 roku odsetek reklamodawców współpracujących z sieciami retail media dłużej niż rok wzrósł z 50 do 63 proc., a udział marek pracujących jednocześnie z czterema–sześcioma sieciami zwiększył się ponaddwukrotnie.

– To stworzenie nowego źródła generowania przychodów z ruchu, który już mamy jako duża organizacja. Widzimy ten trend po rozmowach z naszymi klientami. Kolejnym są marketplace’y wertykalne, niszowe – mówi Tomasz Cyrek. – Kolejnym trendem jest wdrażanie AI, zarówno od strony operacyjnej, gdzie zespoły klientów mają narzędzia, które automatyzują i pozwalają im podejmować lepsze i szybsze decyzje, jak i od strony front-endowej, na styku z klientem, w obsłudze klienta, user experience, rekomendacjach i personalizacjach.

To kierunek spójny z globalnymi badaniami rynku. Adobe w raporcie na 2026 rok wskazuje, że AI zmienia obszar doświadczeń klienta na całej ścieżce: od odkrywania produktu do zakupu. Z badania, które objęło 3 tys. menedżerów i praktyków customer experience oraz 4 tys. klientów, wynika, że wdrożenia agentów AI są wciąż na wczesnym etapie: tylko 16 proc. organizacji deklaruje pełne wdrożenie w obsłudze klienta, a 13 proc. w obszarze brand discovery i search, przy czym 47 proc. firm nie ma jeszcze ram pomiaru efektów AI albo nie wie, czy takie ramy istnieją.

– Są e-commerce’y, w których 94 proc. wszystkich zapytań od klientów obsługuje sztuczna inteligencja, a tylko 6 proc. jest przekazywanych do ludzi. Są systemy e-commerce, które mają AI wdrożone w wyszukiwarkach, na przykład semantyczne wyszukiwanie. Jako klienci wpisujemy jakieś słowa kluczowe, na przykład „wygodne buty”, a system sam, znając nasze upodobania, wie, co nam najlepiej zasugerować – mówi country manager VTEX.

Wdrożenie AI na coraz większą skalę wiąże się także z koniecznością zapewnienia bezpieczeństwa transakcji w e-commerce. Sama sztuczna inteligencja może bowiem być wykorzystywana do identyfikowania luk w zabezpieczeniach czy ich obchodzenia.

– Bezpieczeństwo transakcji i danych to temat, który nadal bywa pomijany zarówno przez średnie, jak i duże organizacje – podkreśla Tomasz Cyrek. – To się jednak mocno zmieni, a firmy, które nie inwestowały w ten obszar, nagle się obudzą. Mamy przykład firmy Anthropic, która stworzyła model o nazwie Mythos i sama była zaskoczona tym, jak mocny jest on w obchodzeniu zabezpieczeń i tworzeniu scenariuszy ataków. Ataki z wykorzystaniem AI będą się tylko nasilać.

Zdaniem eksperta w kolejnych latach istotnym trendem w e-commerce może się stać conversational commerce.

– To moment, w którym rozmowa stanie się naturalnym interfejsem zakupowym. Chciałbym zobaczyć przyszłość, w której można po prostu powiedzieć telefonowi, żeby zamówił zakupy spożywcze do domu – mówi country manager VTEX.

W nauce języka obcego największym wyzwaniem nie jest dziś dostęp do materiałów, ale regularność. Uczniowie szybko zapominają nowe słownictwo, jeśli nie wracają do niego systematycznie, a nauczyciel - nawet najbardziej zaangażowany - nie jest w stanie pracować z każdym indywidualnie tak często, jakby chciał. Właśnie dlatego coraz większą rolę odgrywają narzędzia, które łączą skuteczną naukę z motywacją do codziennej pracy.

Na tym założeniu opiera się WocaBee - aplikacja do nauki słownictwa wykorzystująca AI, z której korzystają szkoły w 13 krajach Europy. Uczniowie ćwiczą słownictwo różnymi metodami, utrwalają pisownię, rozwijają wymowę, a także mogą prowadzić z AI konwersacje dostosowane do swojego poziomu. Nauczyciel zyskuje z kolei praktyczne wsparcie: możliwość szybkiego zadawania materiału, automatycznego sprawdzania oraz bieżącego podglądu aktywności klasy. To technologia, która nie zastępuje nauczyciela, ale pozwala mu poświęcić więcej czasu na pracę z uczniami podczas lekcji.

Teraz polskie szkoły mogą sprawdzić to rozwiązanie w praktyce dzięki Olimpiadzie Językowej WocaBee 2026. To konkurs inny od tradycyjnych olimpiad, bo o wyniku nie decyduje jeden najlepszy uczeń, lecz średnia liczba punktów zdobytych przez całą klasę. Szansę ma więc każda grupa - nie najbardziej „wybitna”, lecz najbardziej systematyczna i zmotywowana. Taka formuła buduje współpracę, angażuje także słabszych uczniów i pokazuje, że w nauce języka liczy się codzienny wysiłek, a nie jednorazowy zryw.

Etap powiatowy odbędzie się 15-16 kwietnia, wojewódzki 21-22 kwietnia, a finał ogólnopolski 28-29 kwietnia 2026 r. Na zwycięzców czekają nagrody o łącznej wartości 50 000 zł. Uczniowie, którzy zdobędą co najmniej 1000 punktów, otrzymają certyfikaty, a nauczyciele prowadzący klasy - dyplomy potwierdzające udział w olimpiadzie.

Udział jest bezpłatny. Wystarczy zarejestrować klasę do 14 kwietnia 2026 r. Co więcej, klasy, które zgłoszą się do konkursu, otrzymają od organizatora aplikację WocaBee za darmo aż do końca roku szkolnego. To dobry sposób, by nie tylko wziąć udział w atrakcyjnej rywalizacji, ale też bez ryzyka sprawdzić, jak nowoczesne narzędzie może realnie wesprzeć codzienną naukę języków.

„Tradycyjne olimpiady nagradzają jednostki. My chcieliśmy stworzyć konkurs, który nagradza współpracę i systematyczność całej klasy. A ponieważ wiemy, że szkoły potrzebują czasu, żeby ocenić nowe narzędzie, każda zgłoszona klasa otrzyma WocaBee za darmo do końca roku szkolnego - bez żadnych zobowiązań” - mówi Michal Ošvát, założyciel i CEO WocaBee.

Szczegóły i rejestracja: www.wocabee.app/olimpiada

Szkoły, które po olimpiadzie będą chciały korzystać z WocaBee dłużej, mogą zaplanować wdrożenie aplikacji także w ramach programu „Cyfrowy Uczeń”.

Kalkulator „Cyfrowy Uczeń”: www.wocabee.app/cyfrowy-uczen

O WocaBee

WocaBee to aplikacja do nauki słownictwa z wykorzystaniem AI, z której korzystają szkoły w 13 krajach Europy. Łączy metody sprawdzonej dydaktyki z nowoczesnymi technologiami - uczniowie ćwiczą słownictwo, pisownię i wymowę, a nauczyciele zyskują narzędzie do szybkiego zadawania materiału i monitorowania postępów klasy.

www.wocabee.app

Źródło informacji: WocaBee

 

– Przeprowadziliśmy badanie wśród polskich przedsiębiorców – małych, średnich i dużych, aby ocenić, jak wygląda ich świadomość związana z cyberprzestępczością i potrzebą ochrony przed cyberatakami. To, co nas zaskoczyło, to brak świadomości na temat zagrożeń – podkreśla w rozmowie z agencją Newseria Małgorzata Domagała, VP, dyrektorka ds. produktów i rozwiązań Mastercard na Polskę, Czechy i Słowację. – Wśród małych firm tylko 5 proc. obawia się cyberataków.

Tylko w ubiegłym roku CERT Polska obsłużył ponad 260 tys. incydentów – o 152 proc. więcej niż rok wcześniej. Mimo to, jak wynika z badania Mastercard, 71 proc. ankietowanych reprezentantów małych firm ocenia ryzyko ataku cybernetycznego na swoje przedsiębiorstwo jako niskie lub raczej niskie. Tylko 5 proc. zauważa bardzo wysokie cyberzagrożenie dla swojej organizacji. Duże firmy pod tym kątem wykazują zdecydowanie mniej optymizmu – 18 proc. dostrzega bardzo wysokie lub wysokie ryzyko ataku.

– Świadomość zagrożeń skorelowana jest nie tylko z wielkością organizacji, ale również z doświadczeniami firmy. Organizacje, które mają już atak za sobą, częściej dostrzegają potencjalne ryzyka na przyszłość. W Polsce 1/4 małych firm, 44 proc. średnich firm i ponad 50 proc. dużych firm już doświadczyło takiego cyberataku – wskazuje Małgorzata Domagała.

Według małych firm obszary uznawane za najbardziej podatne na działania cyberprzestępców to dane klientów (46 proc.) oraz dane finansowe i księgowe (41 proc.). Średnie i duże organizacje częściej wskazują natomiast na wewnętrzne systemy IT, bazy danych, dane pracowników i dokumenty strategiczne.

– Widzimy na podstawie analiz i informacji od wyspecjalizowanych organizacji zajmujących się cyberbezpieczeństwem, że najczęściej atakowane są zasoby związane z danymi klientów i danymi pracowników – ocenia dyrektorka ds. produktów i rozwiązań Mastercard na Polskę, Czechy i Słowację.

Najczęściej ofiarami cyberprzestępców padają podmioty z branży produkcyjnej (49 proc.), handlowej (38 proc.) oraz e-commerce (34 proc.).

– Przedsiębiorcy nie doceniają skali ataków. Zagrożeń jest więcej niż te, z których zdają oni sobie sprawę, a jednocześnie firmy deklarują większą gotowość i lepsze zabezpieczenia organizacji niż te, którymi dysponują w rzeczywistości – ocenia ekspertka.

Największe niedoszacowanie zagrożeń dotyczy najmniejszych podmiotów. Z badania wynika, że wiele z nich zakłada, iż cyberprzestępcy koncentrują się przede wszystkim na dużych organizacjach. Dane z badania wskazują, że mniejsze firmy również są częstym celem ataków, m.in. ze względu na niższy poziom zabezpieczeń oraz dostęp do danych klientów lub partnerów biznesowych.

– Cyberprzestępczość to jest w tej chwili trzecia gospodarka na świecie – jej wartość to 10,5 bln dol. rocznie. W związku z tym, jeżeli mała firma ma odpowiednio atrakcyjne zasoby związane czy z bazą klientów, czy swoimi danymi, to może zostać zaatakowana – przekonuje Małgorzata Domagała.

Najczęstsze formy ataków to ransomware oraz działania z wykorzystaniem socjotechniki. W pierwszym przypadku cyberprzestępcy blokują dostęp do systemów i żądają okupu, w drugim – wykorzystują manipulację, aby uzyskać dostęp do danych lub infrastruktury. Skala tego typu zagrożeń widoczna jest także w danych CERT Polska – tylko w 2025 roku zablokowano ponad 140 mln prób wejścia na złośliwe strony, które często podszywają się pod banki, firmy kurierskie czy usługi publiczne.

– Czasami cyberprzestępcy podszywają się pod przełożonych i wywołują poczucie, że „coś” trzeba zrobić nagle i konieczne jest szybkie działanie. Powodują, że u pracownika włącza się mechanizm strachu i instynktownego reagowania, który sprawia, że dana osoba nie myśli racjonalnie – tłumaczy ekspertka Mastercard.

Badanie Mastercard pokazuje, że to właśnie czynnik ludzki pozostaje jednym z kluczowych elementów ryzyka. Jednocześnie działania firm po incydentach koncentrują się głównie na usuwaniu skutków ataku. Rzadziej wdrażane są rozwiązania o charakterze długofalowym, takie jak systemowe zarządzanie ryzykiem czy regularna edukacja pracowników.

Duże i średnie firmy oraz te, które w przeszłości doświadczyły cyberataku, częściej mają plan reagowania na incydenty cyberprzestępcze. W przypadku małych firm tylko 18 proc. posiada tego typu dokument. Podobnie jest w podejściu do szkolenia pracowników – 64 proc. dużych podmiotów szkoli pracowników w obszarze cyberbezpieczeństwa przynajmniej raz w roku, a ponad połowa małych jeszcze nigdy nie przeprowadziła tego typu szkoleń.

– Jeżeli pomyślimy, że manipulacja jest jednym z kluczowych elementów związanych z atakami, to można sobie wyobrazić, że głównym i najlepszym rozwiązaniem jest edukacja pracowników. Natomiast niewielki odsetek firm zaatakowanych informuje o tym pracowników oraz przekazuje im instrukcje, co należałoby zrobić i jak się przed takim cyberatakiem chronić. Dostrzegamy ogromną lukę edukacyjną, a w naszej ocenie właśnie świadomość i edukacja pracowników mogłyby w dużej mierze wesprzeć budowanie odporności cyfrowej firm – podkreśla Małgorzata Domagała.

Z jednej strony szkoły są coraz lepiej wyposażone - komputery, laptopy, platformy, dostęp do szybkiego internetu. Z drugiej strony, wciąż brakuje kompetencji, odwagi i pomysłu, jak przełożyć tę technologię na realną zmianę w nauczaniu. I to jest chyba najmocniejszy wniosek z całej dyskusji samorządowców, do jakiej doszło podczas ostatniego Europejskiego Forum Samorządowego w Mikołajkach: inwestycje wyprzedziły ludzi. A bez przygotowanych ludzi żadna transformacja cyfrowa nie ma prawa się wydarzyć.

Niewidzialne koszty cyfryzacji

Uczestnicy debaty zorganizowanej przez Związek Cyfrowa Polska trafnie dotknęli tematu, o którym zwykle mówi się za mało - psychologii nauczyciela. Lęk przed nowymi technologiami, obawa przed tym, że uczeń „wie więcej”, brak pewności w prowadzeniu zajęć z wykorzystaniem narzędzi cyfrowych. To realne bariery, które potrafią zablokować nawet najlepiej zaprojektowane programy.

Inny bardzo wyraźny wątek to chaos systemowy. Cyfryzacja w Polsce była często realizowana poprzez różne punktowe programy - każdy coś dokładał, ale rzadko kto patrzył na całość. Efekt? Szkoły funkcjonują w technologicznej mozaice: różne urządzenia, różne systemy, różne standardy. To nie tylko utrudnia pracę, ale też generuje dodatkowe koszty i komplikuje zarządzanie. Eksperci mówią tu wprost: potrzebujemy więcej spójności i myślenia systemowego, a mniej doraźnych działań.

Jednocześnie pojawia się napięcie między standaryzacją a autonomią poszczególnej szkoły. Bo choć porządek i kompatybilność są konieczne, to nie da się narzucić jednego modelu wszystkim szkołom. Każda działa w innym kontekście, z innymi zasobami i potrzebami. Dlatego kluczowe wydaje się dokładne przemyślenie dalszych zakupów technologicznych: najpierw uważna diagnoza, potem wybór narzędzi, a dopiero na końcu wydawanie pieniędzy.

Warto pamiętać, że zakup sprzętu to dopiero początek. Następnie potrzebne są licencje, aktualizacje, serwis, wsparcie techniczne oraz ludzie, którzy tym wszystkim zarządzają. Bez tego nawet najlepsza infrastruktura szybko traci swoją wartość. W tym sensie cyfryzacja jest procesem ciągłym, wymagającym planowania i stabilnego finansowania.

Transformacja zaczyna się od zmiany podejścia

No i wreszcie najważniejsze - cyfryzacja wymusza zmianę samej istoty nauczania. Nie chodzi już tylko o to, żeby „dodać technologię” do istniejącego modelu. Chodzi o to, że ten model przestaje pasować do świata, w którym funkcjonują uczniowie. Potrzebujemy więcej pracy projektowej, więcej krytycznego myślenia, więcej rozmowy o tym, jak działa informacja, jak powstaje dezinformacja, jak odpowiedzialnie korzystać z technologii.

I być może to jest najważniejsza konkluzja: prawdziwa transformacja nie zaczyna się od zakupu laptopów, tylko od zmiany podejścia. Jeśli to się nie wydarzy, nawet najlepszy sprzęt pozostanie tylko kosztownym dodatkiem.

Źródło informacji: Fundacja Instytut Studiów Wschodnich

Platforma PracaDomowa.pl prowadzi ucznia krok po kroku do rozwiązania - zamiast podawać gotowe odpowiedzi, zadaje pytania, udziela wskazówek, analizuje rozumowanie i dostosowuje tempo pracy do indywidualnych potrzeb.

„Chcemy kształcić myślenie, a nie kopiowanie schematów. AI ma być przewodnikiem, który pomaga zrozumieć materiał zgodny z podstawą programową - dokładnie tak, jak rekomenduje to MEN” - mówi Wiktor Stawiński, lider projektu.

Dodaje, że „to nie jest ściąga”.

„To cyfrowa forma korepetycji, która uczy dochodzenia do odpowiedzi i buduje pewność siebie” - zaznacza Stawiński.

Twórcy podkreślają, że zależy im na udostępnieniu spersonalizowanej nauki osobom, które nie mają do niej dostępu ze względu na ograniczenia logistyczne lub finansowe. Zakres działania serwisu obejmuje uczniów ze szkoły podstawowej, liceum oraz technikum. Dotyczy wszystkich przedmiotów, a pomoc dostępna jest zainteresowanym cały czas (7/24) z dowolnego miejsca.

Ciekawym rozwiązaniem jest moduł głosowy „AI Korepetytor”, dzięki któremu można ze sztuczną inteligencją rozmawiać językiem naturalnym, jak z żywym człowiekiem. „AI Korepetytor” może odpytać z materiału, wyjaśnić zagadnienie, czy prowadzić konwersację także w obcych językach, jak native speaker. Dostosowuje się do poziomu ucznia tak merytorycznie, jak i „osobowościowo” - jest cierpliwy, metodyczny, nagradza, naprowadza, nie karze.

Serwis został przygotowany z udziałem pedagogów, m.in. z renomowanych liceów: im. Stefana Batorego i im. Stanisława Staszica w Warszawie oraz V LO w Krakowie. Eksperci uczestniczyli w projektowaniu metodyki i języka tłumaczeń oraz w dopasowaniu ścieżek nauki do poziomów kształcenia w polskiej szkole.

„Zależało nam na szkolnej metodologii: jasne kroki, sprawdzanie zrozumienia, powtórki i samoocena - bez presji ocen” - wyjaśniają członkowie zespołu.

Na stronie projektu podkreślono, że „AI Profesor” prowadzi ucznia przez zadanie, proponuje personalizowane notatki, quizy i egzaminy próbne - narzędzia mają pomagać zarówno w codziennych pracach domowych, jak i w przygotowaniach do egzaminu ósmoklasisty i matury. Deklarowane są także efekty w postaci szybszego opanowania materiału i poprawy wyników, przy zachowaniu zasady „bez zgadywania i bez ściągania”. Jak podkreśla Zbigniew Adamowski, wieloletni nauczyciel matematyki w LO im. Batorego, koordynujący prace merytoryczne:

„Nie ma głupich pytań - jest proces, który nagradza myślenie i konsekwencję”.

Twórcy wskazują, że personalizacja użytkownika na platformie opiera się na zapamiętywaniu stylu pracy, tempa, obszarów trudności i preferowanego sposobu wyjaśnień. Dzięki temu system dobiera poziom trudności i formę podpowiedzi, a także sugeruje krótkie, celowane powtórki. W założeniu ma to ograniczać barierę psychologiczną i lęk przed oceną: uczeń uczy się w warunkach bezpiecznych, zgodnych z praktyką szkolną.

„Zgodność z podstawą programową i wytycznymi MEN traktujemy jako warunek konieczny - to gwarancja, że uczeń pracuje na właściwym materiale w odpowiednim momencie swojej ścieżki” - zaznacza.

Rozwiązanie wpisuje się w szerszy trend wykorzystania AI w edukacji. Raporty i komentarze branżowe zwracają uwagę, że narzędzia sztucznej inteligencji mogą wspierać personalizację nauki, pod warunkiem, że nie zastępują pracy ucznia, tylko ją kierunkują.

„Klucz to projektowanie edukacji tak, by AI było partnerem - a nie maszynką do odpowiedzi” - mówi Zbigniew Adamowski, odnosząc się do wniosków z debat toczących się w środowisku edukacyjnym.

Platforma jest już dostępna w Polsce, a równolegle zespół rozwija wdrożenia we Francji i przygotowuje kolejne rynki.

Platforma PracaDomowa.pl została laureatem konkursu Start-ups Are Us (FENG 2021-2027) dla najlepszych polskich EduTechów - pilotowanego przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości - łącząc autorskie rozwiązania z silnikami wiodących modeli (m.in. ChatGPT, Gemini czy polskim modelem Bielik AI). To połączenie ma umożliwiać dynamiczne dopasowanie poziomu zadań do kompetencji ucznia, przy jednoczesnym zachowaniu zgodności z treściami programowymi.

PracaDomowa.pl została wyróżniona przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości jako jeden z perspektywicznych projektów w polskim EdTechu. „To dowód, że da się połączyć rygor dydaktyki z najnowszą technologią - i zrobić to w sposób bezpieczny, przejrzysty oraz użyteczny dla szkoły” - podsumowuje Wiktor Stawiński, lider projektu. Twórcy zapowiadają rozwój funkcji dla nauczycieli (monitoring postępów, bank zadań i notatek) oraz kolejne iteracje „AI Profesora”, opartego na mieszance modeli, w tym polskojęzycznych, dopasowanych do potrzeb szkoły.

Źródło informacji: PAP MediaRoom

Przyznana decyzją MSWiA koncesja o numerze B/2025 uprawnia spółkę HEWEA do produkcji podzespołów tworzących pojazdy specjalne oraz do handlu technologiami obronnymi. Dokument ten został wydany na okres 50 lat, co jest wyraźnym sygnałem zaufania ze strony państwa do kompetencji, stabilności i potencjału technologicznego firmy. Koncesja ta otworzyła przed przedsiębiorstwem nowe ścieżki rozwoju, umożliwiając pełnoprawne uczestnictwo w programach modernizacji technicznej Sił Zbrojnych RP.

Finansowanie obronności 

Aktualna sytuacja w Europie wymusiła redefinicję podejścia do finansowania sektora zbrojeniowego. 

- Jak wskazują źródła, Unia Europejska uruchamia szerokie programy mające na celu wzmocnienie potencjału obronnego wspólnoty. Jednym z kluczowych kierunków zmian jest planowane zwiększenie finansowania projektów związanych z obronnością przez Europejski Bank Inwestycyjny (EBI). - wyjaśnia Remigiusz Zabolski, ekspert firmy HEWEA i dodaje:

- Dla firm takich jak HEWEA, posiadanie koncesji oraz gotowych technologii jest warunkiem koniecznym do ubiegania się o środki w ramach tych nowych instrumentów finansowych. Zwiększone nakłady na obronność, płynące zarówno z budżetu krajowego, jak i z funduszy europejskich, mają stymulować produkcję niezawodnego sprzętu logistycznego – wyjaśnia Remigiusz Zabolski, ekspert firmy HEWEA.

Logistyka jako filar nowoczesnej armii

Współczesne pole walki pokazało, że sprawna logistyka i transport są równie ważne, co sama siła ognia. HEWEA, bazując na swoim doświadczeniu, oferuje rozwiązania bezpośrednio odpowiadające na te potrzeby. 

- W naszym asortymencie znajdują się specjalistyczne urządzenia hakowe, pozwalające na błyskawiczny załadunek i rozładunek kontenerów z osprzętem wojskowym czy żurawie HDS o wzmocnionej konstrukcji, zaprojektowane do pracy w ekstremalnych warunkach bojowych i przy zniszczonej infrastrukturze. Warto podkreślić, że rozwiązania firmy zostały już sprawdzone w sytuacjach kryzysowych. Podczas akcji ratowniczych w trakcie powodzi na Dolnym Śląsku, sprzęt HEWEA wykorzystywany przez straż pożarną umożliwił transport infrastruktury drogowej i mostów tymczasowych, co potwierdza jego niezawodność w najtrudniejszym terenie – mówi Remigiusz Zabolski, ekspert firmy HEWEA.

Perspektywy: MSPO 2026

Firma HEWEA jest od 2 lat wystawcą Międzynarodowego Salonu Przemysłu Obronnego (MSPO) w Kielcach. Wydarzenie to, jest najbardziej prestiżowym miejsce prezentacji rozwiązań dla sektora wojskowego w tej części Europy.

- Dla HEWEA obecność na MSPO z nowo uzyskaną koncesją było okazją do nawiązania strategicznych partnerstw oraz dalszej integracji z europejskim i krajowym systemem obronnym, korzystając z rosnącej fali inwestycji w bezpieczeństwo narodowe – wskazuje ekspert firmy HEWEA.

Remigiusz Zabolski podkreśla także, firma wchodzi dziś w nowy etap rozwoju, wykorzystując doświadczenia zdobyte w realizacji projektów infrastrukturalnych oraz potencjał wynikający z rosnących nakładów na obronność:

- Jesteśmy polską firmą z ogromnym doświadczeniem i dziś z pełnym przekonaniem możemy powiedzieć: HEWEA jest gotowa na wyzwania sektora obronnego. Ostatni rok był dla nas przełomowy – dzięki środkom z KPO zrealizowaliśmy rekordowe dostawy dla infrastruktury energetycznej, potwierdzając zdolność do sprawnej realizacji zaawansowanych projektów na dużą skalę. Ten potencjał chcemy dziś przenieść na grunt bezpieczeństwa narodowego. Dysponujemy koncesją MSWiA, nowoczesnym zapleczem technologicznym oraz gotowymi rozwiązaniami dla Wojska, Policji, Straży Granicznej czy WOT. Nasza obecność na MSPO w Kielcach to jasny sygnał: mamy technologię, mamy doświadczenie i jesteśmy gotowi aktywnie wspierać system bezpieczeństwa państwa.

HEWEA sp. z o.o. jest polską firmą z centralą w Bykowie k. Wrocławia. Od 37 lat HEWEA działa w branży niezawodnych pojazdów specjalnych, jako integrator najlepszych rozwiązań technicznych i układów hydraulicznych pod marką PRESKO. Jest wyłącznym importerem sprowadzanych produktów renomowanych światowych producentów, dzięki czemu jest jednym z największych w Polsce dostawców żurawi 

Firma Zoner, znana z zaawansowanych narzędzi do edycji zdjęć, rozszerza swoje portfolio o internetowy edytor Zoner AI Editor, dostępny bezpośrednio pod adresem ZonerAI.com bez konieczności instalacji.

Edytor oferuje intuicyjną obsługę i zaawansowane funkcje - od usuwania tła i niepożądanych obiektów po generatywne wypełnianie i powiększanie zdjęć bez utraty jakości. Stanowi szybką i dostępną alternatywę dla światowych platform graficznych, takich jak Canva czy Adobe, i jest idealny zarówno dla profesjonalistów, jak i amatorów. Częścią programu pozostał również popularny generator obrazów w wysokiej jakości.

Źródło informacji: Zoner

Nowy punkt na technologicznej mapie miasta

W ścisłym centrum Szczecina, przy ul. Andrzeja Małkowskiego 4/U4, od pewnego czasu funkcjonuje AppleHome – profesjonalny serwis urządzeń Apple. To miejsce skierowane do osób, które szukają wyspecjalizowanej pomocy technicznej dla iPhone’ów, MacBooków, iPadów oraz Apple Watchy po zakończeniu okresu gwarancji producenta.

Otwarcie punktu w tej lokalizacji oznacza dla mieszkańców miasta łatwiejszy dostęp do usług serwisowych bez konieczności wysyłania sprzętu do innych miast. Dotyczy to zwłaszcza bardziej zaawansowanych napraw, które wymagają doświadczenia oraz odpowiedniego zaplecza technicznego.

Specjalizacja wyłącznie w produktach Apple

AppleHome nie jest serwisem ogólnym. Punkt koncentruje się wyłącznie na urządzeniach Apple, co przekłada się na wąską, ale pogłębioną specjalizację. Taki model działania umożliwia szybszą diagnostykę i precyzyjniejsze usuwanie usterek, szczególnie w przypadku bardziej złożonych problemów technicznych.

Serwis obejmuje m.in. naprawy ekranów, wymiany baterii, usuwanie usterek po zalaniu, problemy z płytą główną, a także naprawy MacBooków - w tym matryc, klawiatur czy układów zasilania. W przypadku laptopów Apple znaczenie ma nie tylko sama wymiana podzespołów, ale również doświadczenie w pracy z konstrukcjami opartymi na Apple Silicon.

Zaplecze oparte na doświadczeniu z większych rynków

Co istotne, szczeciński punkt AppleHome bazuje na doświadczeniu zespołów działających wcześniej w Warszawie. Oznacza to przeniesienie wypracowanych procedur, standardów obsługi oraz organizacji pracy do nowej lokalizacji. W praktyce mieszkańcy Szczecina otrzymują dostęp do modelu serwisowego sprawdzonego wcześniej na większym rynku.

To szczególnie ważne w kontekście bardziej skomplikowanych napraw, które wymagają nie tylko odpowiednich narzędzi, ale także praktyki zdobywanej latami pracy z urządzeniami jednej marki.

Lokalizacja i dostępność

Położenie w centrum miasta ułatwia szybkie przekazanie sprzętu do naprawy. Serwis działa w godzinach dopasowanych do osób pracujących i uczących się, co pozwala oddać urządzenie przed pracą, po jej zakończeniu lub w sobotę. Bezpośredni kontakt z technikiem i możliwość uzyskania informacji o stanie sprzętu na miejscu to elementy, które często decydują o wyborze lokalnego serwisu.

Znaczenie dla użytkowników Apple w Szczecinie

Rozwój specjalistycznych usług serwisowych w Szczecinie pokazuje, że rynek urządzeń Apple w regionie jest dojrzały i dynamiczny. Obecność profesjonalnego punktu w centrum miasta zwiększa komfort użytkowników i pozwala na szybsze reagowanie w przypadku awarii.

AppleHome w Szczecinie wpisuje się w ten trend jako serwis skoncentrowany wyłącznie na produktach Apple, oparty na doświadczeniu i wypracowanych standardach. Dla mieszkańców oznacza to dostęp do profesjonalnej obsługi technicznej bez konieczności opuszczania miasta.

AppleHome - Serwis Apple Szczecin | serwis iPhone Szczecin
ul. Andrzeja Małkowskiego 4/U4
70-304 Szczecin
Tel. +48 500 450 280
Poniedziałek - Piątek 09:00-18:00
Sobota 10:00-16:00
https://applehome.pl/serwis-iphone-szczecin/ 

Artykuł naszego Partnera - Applehome - Serwis Apple w Szczecinie

Więcej na: applehome.pl

Źródło informacji: Serwis Apple Ursynów

Pilotaż obejmie około 10 tys. uczniów szkół ponadpodstawowych w całej Polsce - poinformowali organizatorzy podczas inauguracji w Warszawie. Impulsem do rozpoczęcia programu są dane dotyczące dynamiki wzrostu uzależnień hazardowych dzieci i młodzieży obserwowane w Polsce i za granicą, jak również skala stymulacji mechanizmów uzależnień hazardowych wśród dzieci i młodzieży występujących w świecie cyfrowym. Według najnowszego ogólnoeuropejskiego badania ESPAD 2024 odsetek 15-16‑latków wykazujących „potencjalnie szkodliwy profil hazardowy” wzrósł w ciągu pięciu lat z 4,7 proc. do 8,5 proc., a 23 proc. nastolatków przyznaje, że w ostatnim roku grało na pieniądze.

„Rozpoczynamy akcję społeczną bardzo ważną, akcję skierowaną do młodzieży, a więc pozornie moglibyśmy powiedzieć: >>to nie są nasi klienci<<. Pamiętajmy, że produkty Totalizatora Sportowego są oferowane dorosłym Polkom i Polakom 18+. Oferujemy bezpieczną rozrywkę, czyli wypełniamy standardy, które odpowiadają oczekiwaniom graczy, by dbać o ich bezpieczeństwo przy grach hazardowych” - powiedziała Beata Stelmach, przewodnicząca Rady Fundacji Totalizatora Sportowego oraz prezes zarządu Totalizatora Sportowego.

Prezes Stelmach dodała, że nad legalnym hazardem w Polsce czuwa Totalizator Sportowy. Podkreśliła, że mamy również do czynienia z nielegalnym hazardem; że są oferowane w sposób nielegalny produkty w internecie, które trafiają już do każdego, kto jest pozbawiony ochrony.

„Program kierowany jest do tysięcy nastolatków, by w sposób przyjazny i angażujący, nie taki mentorski, nie opowiadając wyłącznie o zagrożeniach, pokazywać, do czego może prowadzić pozornie niewinna gra, niewinna zabawa” - dodała Beata Stelmach.

Pilotaż zostanie przeprowadzony w ok. 38 szkołach ponadpodstawowych, docelowo w każdym województwie. Program zakłada szkolenia dla nauczycieli, zajęcia online dla uczniów oraz materiały informacyjne dla rodziców.

W ramach projektu odbędzie się dziewięć szkoleń online dla nauczycieli, dotyczących m.in. mechanizmów uzależnień behawioralnych, zagrożeń cyfrowych związanych z loot boxami (red. pojemniki w grach komputerowych zawierające losowe, wirtualne przedmioty), mikrotransakcjami czy obstawianiem wyników sportowych oraz procedur interwencji. Z kolei uczniowie wezmą udział w 456 zajęciach przeprowadzonych przez studentów ostatnich lat psychologii pod nadzorem psychologów. Rodzice otrzymają drogą elektroniczną materiały edukacyjne dotyczące rozpoznawania symptomów uzależnień, takich jak nagłe zmiany nastroju, izolacja czy znikanie pieniędzy.

„Profilaktyka zaczyna się od rozmowy, zanim pojawi się realny problem. W programie uczymy młodych ludzi rozumienia mechanizmów stojących za cyfrowymi formami rozrywki opartymi na losowości i systemach nagród” - powiedział Tomasz Prosiński, prezes Fundacji Mentalnie Równi.

Prezes Fundacji Totalizatora Sportowego Marek Orzechowski wskazał, że skuteczna ochrona młodych ludzi wymaga współpracy ekspertów, szkół i instytucji. „Ten pilotaż to konkretne działanie edukacyjne i profilaktyczne, oparte na wiedzy specjalistów i realnych potrzebach środowiska szkolnego” - podkreślił.

„Tam, gdzie to uzależnienie jest powiązane z używaniem narzędzi elektronicznych, to mamy twarde dane, które mówią, że zaburza to rozwój dziecka, a jeżeli treścią wykorzystania tych narzędzi elektronicznych jest w dodatku wciąganie w hazard, tym bardziej jest to niebezpieczne. Im wcześniej podejmiemy kroki profilaktyczne, tym lepszych wyników możemy się spodziewać” - stwierdził dr Marek Migdał, dyrektor Instytutu „Pomnik Centrum Zdrowia Dziecka”.

W wydarzeniu udział wzięli także dr n. społ. Artur Malczewski, zastępca dyrektora ds. Lecznictwa, Badań i Certyfikacji w Krajowym Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom, oraz Danuta Muszyńska, kierownik Działu Przeciwdziałania Uzależnieniem Behawioralnym w Krajowym Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom.

Program potrwa pięć miesięcy i zakończy się raportem ewaluacyjnym, który obejmie m.in. ocenę satysfakcji uczestników i rekomendacje dalszych działań.

Źródło informacji: PAP MediaRoom

Fot. PAP/S. Leszczyński 

Cyfryzacja, która realnie pracuje na wynik

Wizyta Ministra Cyfryzacji nie jest przypadkowa. WUZETEM intensywnie inwestuje w automatyzację produkcji, systemy MES i CMMS oraz rozwiązania wspierane sztuczną inteligencją, które umożliwiają monitorowanie i optymalizację procesów w czasie rzeczywistym. Od początku 2025 roku do końca 2026 roku wartość inwestycji w park maszynowy sięgnie blisko 30 mln zł.

Tu technologia nie jest modnym dodatkiem. Ona realnie pracuje na wynik, jakość i przewagę konkurencyjną. Cyfrowe narzędzia wspierają planowanie produkcji, utrzymanie ruchu oraz jakość, pozwalając firmie zachować powtarzalność i precyzję w skali, która odpowiada globalnym wymaganiom klientów – podkreśla Jacek Pużuk, Prezes WUZETEM.

To, co robi największe wrażenie podczas wizyty w WUZETEM, to ludzie. Ich profesjonalizm, świetna organizacja pracy, ale też autentyczny entuzjazm i przywiązanie do firmy. Widać, że pracownicy czują się współautorami sukcesu tego miejsca i są dumni z tego, co tworzą. Taka postawa, połączona z nowoczesnymi technologiami i konsekwencją w jakości, pokazuje, że polski przemysł ma ogromny potencjał i potrafi skutecznie konkurować na rynkach międzynarodowych – mówił po wizycie Wicepremier, Krzysztof Gawkowski. 

Polski Przemysł, Globalne Ambicje

Cały proces produkcji od projektu po pakowanie odbywa się w Polsce, co pozwala na pełną kontrolę jakości: od doboru stali, przez obróbkę cieplno-chemiczną, aż po końcowe testy strumieniowe i przepływowe każdego elementu. Firma rozwija także własne technologie powierzchniowe, w tym powłoki DLC (Diamond-Like Carbon), które zwiększają trwałość elementów, redukują tarcie i chronią komponenty przed paliwami niższej jakości. Powłoki DLC znacząco wydłużają żywotność naszych komponentów i poprawiają ich odporność na trudne warunki pracy. 

WUZETEM pokazuje, że wbrew obiegowej opinii Polski przemysł nie powiedział jeszcze ostatniego słowa – szczególnie tam, gdzie liczą się precyzja, jakość, niezawodność i trwałość. Spółka konsekwentnie rozwija sprzedaż na rynkach zagranicznych, jednocześnie utrzymując stabilne zatrudnienie ponad 270 pracowników i przygotowując się do jubileuszu 75-lecia działalności, który przypadnie w tym roku.

Wizyta wicepremiera to jasny sygnał: nowoczesny przemysł może rozwijać się w Polsce – i skutecznie konkurować na świecie.

Chcemy, by pracownicy czuli się autorami naszego wspólnego osiągnięcia. Nasza historia pokazuje, że przemysł oparty na precyzji wciąż ma przed sobą przyszłość – podkreśla Jacek Pużuk, Prezes WUZETEM.

(Warszawskie Zakłady Mechaniczne "PZL-WZM" w Warszawie S.A.) to wiodący polski producent precyzyjnych komponentów dla motoryzacji, przemysłu i sektora obronnego. Od ponad 70 lat firma dostarcza innowacyjne rozwiązania technologiczne, specjalizując się m.in. w produkcji końcówek wtryskowych i precyzyjnych elementów systemów paliwowych. Dzięki nowoczesnemu zapleczu produkcyjnemu, własnemu działowi R&D i ścisłej współpracy z ośrodkami naukowymi, WUZETEM łączy tradycję z nowoczesnością, oferując najwyższą jakość i niezawodność produktów na rynkach krajowych i zagranicznych.

W ramach siódmej rundy aukcyjnej AR7 przyznano kontrakt różnicowy CfD na rzecz 6 projektów morskich farm wiatrowych o fundamentach stałych (tzw. bottom-fixed) o łącznej mocy 6,2 GW, a także dwóm projektom pływających farm wiatrowych o mocy ok. 200 MW. Uzyskane w styczniowej aukcji ceny dla projektów bottom-fixed zawarły się w przedziale około 433-442 zł/MWh (89,49 GBP/MWh w Szkocji i 91,20 GBP/MWh w Anglii i Walii), podczas gdy koszt budowy i eksploatacji nowej elektrowni jądrowej w Wielkiej Brytanii to około 600zł/MWh (124 GBP/MWh), zaś gazowej to około 712 zł/MWh (147 GBP/MWh), jak podaje portal Carbon Brief. Energia wytworzona przez nowe morskie farmy wiatrowe o mocy 8,4 GW pozwoli odbiorcom zaoszczędzić prawie 1,7 mld GBP rocznie w porównaniu z kosztami alternatywnych źródeł.

Offshore obniża ceny prądu

Energia wytworzona przez nowe morskie farmy wiatrowe o mocy 8,4 GW pozwoli odbiorcom zaoszczędzić prawie 1,7 mld GBP rocznie w porównaniu z kosztami alternatywnych źródeł.

Firma konsultingowa Aurora Energy Research w swojej analizie wykazała możliwość obniżenia dzięki morskiej energetyce wiatrowej rachunków za energię elektryczną o około 20 funtów na jedno gospodarstwo domowe rocznie do 2035 roku, w porównaniu do zasilania gazem. Z kolei think tank Energy and Climate Inteligence Unit wykazał, że „gdyby nie istniały farmy wiatrowe, wytwarzające energię elektryczną, hurtowe ceny energii w 2025 roku, byłyby o 46 procent wyższe i wynosiłyby 121 funtów brytyjskich za megawatogodzinę, zamiast 83”. Jest to spowodowane tym, że tańsze farmy wiatrowe wypierają z systemu droższe, dostępne na brytyjskim rynku, źródła i obniżają w ten sposób ceny hurtowe.

Minister bezpieczeństwa energetycznego w rządzie Wielkiej Brytanii – Ed Millband, skomentował wyniki aukcji w ten sposób: „potwierdzam rolę morskiej energetyki wiatrowej jako najbardziej konkurencyjnej technologii wytwarzania czystej energii elektrycznej na dużą skalę”.

Z kolei podpisując Joint Offshore Wind Investment Pact w dn. 26 stycznia br. w towarzystwie przedstawicieli rządów 9 państw Morza Północnego dodał, że „Offshore wind ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa energetycznego. (…) Morska energetyka wiatrowa jest dla zwycięzców”. Miało to stanowić bezpośrednią odpowiedź na słowa Donalda Trumpa wypowiedziane podczas szczytu w Davos.

Pierwszą morską farmę w Wielkiej Brytanii zainstalowano w 2000 roku, a dziś kraj ten posiada około 16 GW istniejących MFW, co czyni ją liderem wśród europejskich krajów (na drugim miejscu znajdują się Niemcy z mocą zainstalowaną na poziomie 9 GW). Kraj ten już za 5 lat, zgodnie z planem Clean Power 2030, planuje posiadać około 50 GW w offshore wind, a 20 lat później ponad 100 GW. Rząd jest zdeterminowany, cele są stabilne, a bariery regulacyjne i administracyjne usunięto dzięki programom proinwestycyjnym i dialogowi z rynkiem. Co potwierdza, że morska energetyka wiatrowa to filar energetyki w Wielkiej Brytanii.

„Bronimy naszych interesów narodowych, promując czystą energię, która może uwolnić Wielką Brytanię od uzależnienia od paliw kopalnych i zapewnić nam suwerenność energetyczną oraz dostatek energii. Po naszej rekordowej aukcji energii odnawialnej poszliśmy dziś o krok dalej, podpisując pakt bezpieczeństwa czystej energii z europejskimi sojusznikami, aby zapewnić maksymalne wykorzystanie potencjału czystej energii na Morzu Północnym” - powiedział minister energii Ed Miliband.

Offshore filarem transformacji Europy

Wyniki aukcji brytyjskiej jednoznacznie potwierdzają rolę morskiej energii wiatrowej jako dojrzałej i konkurencyjnej technologii wielkoskalowego wytwarzania czystej energii. W ostatnich dniach kraje skupione wokół Morza Północnego poszły za przykładem Wielkiej Brytanii, podpisując wspólną deklarację 9 rządów (Belgia, Dania, Francja, Holandia, Irlandia, Luxemburg, Niemcy, Norwegia i Wielka Brytania), przemysłu oraz operatorów systemów przesyłowych energii elektrycznej i wodoru, która ma na celu przyśpieszyć rozwój morskiej energetyki wiatrowej poprzez jasny podział ról i odpowiedzialności. (Link do deklaracji Joint Offshore Wind Investment Pact for the North Seas: https://tiny.pl/3ymt55f1j)

Zarówno ogromny sukces brytyjskiej aukcji AR7, jak również zawarcie Joint Offshore Wind Investment Pact for the North Seas to bardzo pozytywne sygnały rynku europejskiego w zakresie ugruntowania pozycji energetyki wiatrowej w miksie energetycznym kontynentu.

Tym bardziej kluczowe jest, aby Polska pokazałą jednolite stanowisko względem długoterminowych celów w obszarze nowych mocy w morskiej i lądowej energetyce wiatrowej. Dyskusje wokół KPEiK i hamowanie dotychczasowych ambicji w zakresie energetyki wiatrowej, jak również rozkręcona dezinformacja wokół branży, zmniejszają poczucie stabilności sektora na polskim rynku, w tym w oczach zagranicznych graczy - zwłaszcza w kontekście łańcucha dostaw, który potrzebuje długoterminowej pewności, aby podejmować kolejne, ryzykowne decyzje inwestycyjne w moce produkcyjne.

Wielka Brytania posiada jasno sprecyzowaną politykę przemysłową, ale także rządowy plan wzrostu przemysłu wiatrowego [1], w ramach którego utworzono dedykowane podmioty odpowiedzialne za wielopłaszczyznową implementację jego założeń. Wśród nich jest rozwój ekosystemu innowacji, które koncentruje się na optymalizacjach kosztowych i procesowych. W ramach brytyjskiej strategii powołano także dedykowane programy akceleracyjne i zaplanowano finansowanie rozbudowy mocy produkcyjnych.

W Polsce również mamy szansę na rozwój stabilnego i konkurencyjnego rynku wiatrowego. W przypadku morskiej energetyki wiatrowej aspekty które mogłyby wpłynąć na dalsze obniżanie kosztów tej technologii w naszym kraju to:

- aktualizacja „Planu zagospodarowania przestrzennego polskich obszarów morskich”, która określiłaby nowe tereny pod rozwój MFW podnosząc potencjalnie konkurencyjność kolejnych aukcji offshore (pełen potencjał polskiej strefy ekonomicznej Morza Bałtyckiego to 33 GW),

- ponowna analiza podejścia do realizacji infrastruktury przyłączeniowej (aktualnie za całość infrastruktury i jej kosztów odpowiada deweloper),

- miarowy i stabilny w czasie rozwój projektów, oparty o długoterminowy horyzont (2050), eliminujący ryzyko powstania luki inwestycyjnej, co pozwoliłoby rozwinąć silny i konkurencyjny łańcuch dostaw,

- systemowe podejście państwa do rozwoju tego strategicznego sektora klarownie zdefiniowane w dedykowanej polityce przemysłowej.

Źródła:

[1] https://www.renewableuk.com/news-and-resources/publications/offshore-wind-industrial-growth-plan/ 

Źródło informacji: PSEW

Rozbudowana oferta

Jednym z mocnych punktów jest rozbudowana oferta – od modeli budżetowych po urządzenia premium. Dzięki temu można dobrać telefon do realnych potrzeb: ktoś potrzebuje solidnej baterii i prostego aparatu, a ktoś inny stawia na ekran wysokiej klasy, łączność 5G i dopracowane funkcje foto-wideo. Samsung konsekwentnie rozwija też rozwiązania związane z bezpieczeństwem, takie jak zabezpieczenia systemowe i regularne aktualizacje w wielu liniach produktowych. Dla użytkownika oznacza to mniejsze ryzyko problemów z aplikacjami, lepszą ochronę danych i dłuższą „żywotność” telefonu w porównaniu z urządzeniami, które szybko tracą wsparcie.

Dopracowany ekosystem

Zegarki, słuchawki, tablety czy SmartTagi potrafią działać spójnie z telefonem, co ułatwia codzienne funkcjonowanie: szybkie przełączanie dźwięku, synchronizacja powiadomień, sterowanie urządzeniami, a nawet lokalizowanie zgubionych rzeczy. Wiele osób docenia także rozwiązania w interfejsie One UI – jest czytelny, logicznie poukładany i oferuje sporo ustawień personalizacji bez konieczności instalowania dodatkowych aplikacji. Do tego dochodzą praktyczne funkcje, które realnie skracają czas obsługi telefonu: narzędzia do pracy na podzielonym ekranie, tryby oszczędzania energii, rozbudowane opcje aparatu czy wygodne zarządzanie plikami.

Jakość wykonania

Warto też zwrócić uwagę na jakość wykonania i dostępność elementów serwisowych. Smartfon to urządzenie intensywnie eksploatowane: upadki, mikrozarysowania, zużycie złącz, spadek kondycji baterii – to normalne. I właśnie w tym miejscu pojawia się drugi temat: dlaczego przy naprawie lepiej wybierać oryginalne części zamienne.

Oryginalne części są projektowane z myślą o konkretnym modelu – wymiarowo, materiałowo i pod kątem parametrów pracy. W przypadku baterii przekłada się to na stabilniejsze ładowanie, mniejsze ryzyko przegrzewania oraz zachowanie deklarowanej pojemności i wydajności energetycznej. Tanie zamienniki potrafią na początku działać poprawnie, ale szybciej tracą pojemność, mogą powodować skoki procentów naładowania, a czasem wpływać na działanie telefonu w chłodzie lub podczas obciążenia.

Podobnie jest z wyświetlaczami. Oryginalny ekran oznacza właściwą jasność, równomierne podświetlenie, prawidłowe odwzorowanie kolorów i responsywny dotyk. W zamiennikach częściej pojawiają się problemy typu „przekłamane barwy”, gorsza czytelność w słońcu czy opóźniona reakcja na dotyk. Do tego dochodzą elementy, o których rzadko się myśli: uszczelnienia, ramki, kleje montażowe. Oryginalne komponenty lepiej trzymają parametry i zwykle pozwalają zachować kulturę pracy telefonu taką, jaką przewidział producent.

Kompatybilność z systemem i funkcjami urządzenia

Nowoczesne smartfony korzystają z czujników zbliżeniowych, czytników linii papilarnych, modułów aparatu z autorską obróbką i stabilizacją. Niskiej jakości zamiennik może sprawić, że część funkcji będzie działała gorzej, a diagnostyka błędów stanie się trudniejsza. Oryginalne części ograniczają ryzyko „dziwnych” problemów po naprawie – losowych restartów, zaniku zasięgu, nieprawidłowego działania mikrofonu czy gorszej jakości zdjęć.

Wybór oryginalnych części to także kwestia opłacalności. Naprawa ma sens wtedy, gdy realnie przedłuża życie telefonu, a nie generuje kolejne koszty po kilku tygodniach. W praktyce lepszy komponent oznacza mniejsze prawdopodobieństwo ponownej wymiany, stabilniejsze działanie urządzenia i większy komfort użytkowania. Jeżeli telefon jest wykorzystywany do pracy, nawigacji, kontaktu z klientami czy płatności, niezawodność staje się kluczowa – a na niej najłatwiej „stracić” przy przypadkowych zamiennikach.

Podsumowanie

Telefony Samsung to połączenie szerokiej oferty, dopracowanego oprogramowania, dobrego zaplecza serwisowego i rozwiązań, które ułatwiają codzienne korzystanie. A gdy przychodzi moment naprawy, oryginalne Samsung części zamienne są rozsądnym wyborem, bo lepiej trzymają parametry, zapewniają kompatybilność i pomagają utrzymać telefon w formie na dłużej. Dzięki temu zakup Samsunga i dbanie o niego w trakcie użytkowania mogą być po prostu bardziej przewidywalne.

Źródło informacji: telesalon.pl

Więcej informacji

Realny punkt odniesienia, a nie ekstremum

Nie jest to temperatura ekstremalna, lecz codzienna, powtarzająca się w większości zim w Europie Środkowej. Przy tej wartości większość budynków potrzebuje niemal pełnej mocy grzewczej, a system nie może już liczyć na łagodność pogody ani na margines wynikający z przewymiarowania. –7°C stało się więc w rozmowach inżynierskich punktem odniesienia — nie marketingowym, lecz projektowym.

„Temperatura na poziomie minus siedmiu to moment, w którym pompa ciepła przestaje korzystać z marginesów bezpieczeństwa, a zaczyna pracować dokładnie w takim zakresie, do jakiego została zaprojektowana” - mówi Andrzej Dragan, Manager Działu Pomp Ciepła w KERMI.

W tym punkcie sezonu grzewczego zapotrzebowanie cieplne budynku spotyka się z fizycznymi ograniczeniami wymienników i sprężarki. Algorytmy sterowania nie mają już przestrzeni na korekty „w tle”. Każda decyzja - o mocy, przepływie czy cyklu odszraniania ma realne konsekwencje w kilowatogodzinach, a nie w symulacjach.

Modernizacje budynków jako prawdziwy test jakości

Szczególnie widać to w modernizacjach budynków z lat 80. i 90., gdzie instalacje grzejnikowe wymagają wyższych temperatur zasilania. Pompa ciepła zaprojektowana wyłącznie pod warunki laboratoryjne zaczyna wtedy improwizować. Pompa zaprojektowana pod –7°C po prostu robi to, do czego została stworzona.

„Premium nie polega na tym, że urządzenie osiąga wysoką moc przez chwilę. Premium polega na tym, że potrafi ją utrzymać stabilnie przez tysiące godzin pracy” - podkreśla Andrzej Dragan.

W tym kontekście kluczowy staje się temat defrostu. Odszranianie parownika jest procesem fizycznie nieuniknionym w pompach powietrze–woda. Nawet cienka warstwa szronu może ograniczyć wymianę ciepła o 10–15%. W prostych systemach defrost jest reakcją, gdy czujnik wykryje spadek ΔT między parownikiem a powietrzem, algorytm inicjuje cykl odszraniania. Skutek: chwilowy spadek temperatury wody i wyższe zużycie energii.

Strategiczny defrost zamiast reakcji

Rozwiązania klasy premium traktują defrost strategicznie. Analizują historię pracy parownika, wilgotność i przepływ powietrza, inicjując odszranianie wcześniej, krócej i rzadziej. Efekt jest subtelny, ale znaczący - defrost staje się niemal niezauważalny, a zużycie energii minimalne. „Najlepszy defrost to taki, którego użytkownik nigdy nie zauważy. Ani w komforcie, ani na rachunku” - mówi Andrzej Dragan.

W skali sezonu różnica kilku cykli defrostu przekłada się na dziesiątki godzin stabilnej pracy, mniejsze obciążenie sprężarki i realne oszczędności.

Po pierwszym sezonie użytkownik nie pamięta wartości COP ani klasy energetycznej. Pamięta, czy w domu było ciepło, czy system działał bez ingerencji i czy rachunki były przewidywalne.

Cisza jako wskaźnik jakości systemu

Cisza jest pierwszym sygnałem jakości. Brak nerwowych zmian obrotów, brak hałasu nocnego, brak sygnałów, że urządzenie próbuje nadrabiać pracę - to efekt stabilnej regulacji i przemyślanej architektury systemu. Za ciszą idzie stabilność, a za nią przewidywalność - najwyższa wartość w systemach premium.

„Najlepszy system grzewczy to taki, który przestaje być tematem rozmów po pierwszej zimie” - podsumowuje Andrzej Dragan.

Gdzie kończą się parametry, zaczyna się odpowiedzialność

Pompy ciepła klasy premium nie wygrywają rankingów jednym parametrem. Wygrywają tam, gdzie parametry się kończą — przy –7°C, w trakcie defrostu i w codziennej, cichej pracy. To różnica między urządzeniem, które działa, a systemem, który bierze odpowiedzialność za komfort przez kolejne kilkanaście lat.

– Polska jest jednym z liderów w Europie we wdrażaniu inteligentnych rozwiązań i systemów cyfrowych. Nasz BLIK jest powodem do dumy, ale jest sporo innych rozwiązań. W zdrowiu to choćby kwestia skierowań, L4, E-dowód osobisty, mObywatel – takie usługi bardzo rzadko można spotkać w innych, nawet bardziej rozwiniętych gospodarkach, tak więc w tym zakresie jest całkiem dobrze – mówi agencji Newseria Kazimierz Karolczak, przewodniczący zarządu Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. – W miastach również powoli są wdrażane rozwiązania, które naszym mieszkańcom ułatwiają życie. Kwestia aplikacji transportowych, pewnych usług – to się dzieje. Otwieramy dane publiczne, aby na ich podstawie mogły powstawać nowe rozwiązania, już typowo komercyjne. Cyfryzacja i kierunek smart city jest już w naszym DNA. To nas interesuje i chcemy to robić.

Badania Grand View Research wskazują, że światowy rynek rozwiązań smart city był w 2024 roku wart ok. 878 mld dol., a do 2030 roku wzrośnie do 3,7 bln dol. Oznacza to wzrost średniorocznie na poziomie prawie 30 proc. Rynek napędzany jest postępującą urbanizacją. Smart miasta stawiają na zrównoważone rozwiązania, m.in. energooszczędne systemy oświetlenia, odnawialne źródła energii i technologie zielonego budownictwa, a także inteligentne sieci energetyczne czy elektromobilność. Jednym z najpopularniejszych rozwiązań smart są inteligentne systemy transportowe, takie jak adaptacyjna sygnalizacja świetlna, aktualizacje systemu transportu publicznego w czasie rzeczywistym, pojazdy autonomiczne i zintegrowane platformy transportu multimodalnego. Technologie te mają na celu zmniejszenie korków, obniżenie emisji i poprawę jakości dojazdów do pracy. Inny obszar inwestycji smart to bezpieczeństwo, czyli monitoring, systemy reagowania kryzysowego czy infrastruktura cyberbezpieczeństwa.

Raport ThinkCo „Innowacyjne miasta – życie, praca i mieszkanie przyszłości” z 2023 roku wskazuje, że polskie miasta zajmują odległe miejsca w światowych rankingach smart cities, jednak coraz więcej ośrodków, w tym nawet niewielkie miasteczka, korzysta z inteligentnych rozwiązań z zakresu mobilności, zarządzania zasobami i cyfryzacji.

Jak wynika ze „Strategii rozwoju Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii na lata 2022–2027”, z perspektywą do 2035 roku, jednym z jej priorytetów jest rozwój infrastruktury związanej z transportem publicznym i zarządzaniem ruchem drogowym, w tym rozwiązań smart. Jednym z przykładów jest integracja transportu publicznego na terenie Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. Na jednym bilecie w sieci GZM zakupionym w aplikacji można skorzystać z autobusów, trolejbusów, tramwajów, pociągów regionalnych i Metroroweru. Wdrożono również opcję Start/Stop – pasażerowie mogą wnosić opłaty za podróż poprzez przyłożenie karty przy wejściu i wyjściu z pojazdu bez konieczności wybierania przycisku na ekranie. System na podstawie rozkładowego czasu przejazdu na koniec dnia wylicza opłatę, którą zostanie obciążony rachunek bankowy karty.

Z danych strategii, przygotowanej w 2022 roku, wynika, że województwo śląskie, w tym GZM, wyróżnia się zarówno najwyższą w kraju liczbą aplikacji mobilnych, udostępniających e-usługi dla mieszkańców, jak i odsetkiem urzędów gmin i powiatów, które takie aplikacje oferują. Jest także liderem w obszarze otwartości danych. Szereg projektów cyfrowych jest realizowanych przez GZM (np. Śląska Karta Usług Publicznych, GZM Data Store, portal InfoGZM).

– Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia to jest 41 miast i gmin. Każde z nich świadczy usługi swoim mieszkańcom w zupełnie niezależny sposób, dlatego trudno podsumować jednym budżetem, ile pieniędzy jest przeznaczanych na smart city. My jako metropolia koordynujemy systemy poprzez wyciąganie z nich otwartych danych i upublicznianie tego, co się w nich dzieje. Na ich podstawie mogą być podejmowane decyzje i świadczone lepsze usługi – wyjaśnia Kazimierz Karolczak.

Rozwiązaniem z zakresu smart city jest projekt platforma otwartych danych GZM. Znajdują się w niej zbiory danych wytwarzanych przez Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolię, Zarząd Transportu Metropolitalnego, jak również 28 gmin członkowskich GZM. Użytkownicy mają na niej dostęp do około 300 zbiorów danych na piątym poziomie otwartości. Zawierają one szeroką paletę informacji, w tym m.in. pozwolenia na budowę czy też ewidencję dróg publicznych.

– Kwestia udostępnienia danych dla inwestorów jest ważna. Oni również chcą korzystać z usług publicznych w sposób łatwy, nie muszą w kolejce w urzędzie prosić o udostępnienie niektórych danych, a pewne usługi są realizowane cyfrowo – podkreśla przewodniczący zarządu GZM.

Inteligentne rozwiązania mogą być odpowiedzią na różnego typu wyzwania, przed którymi stają współczesne miasta – zarówno te globalne, jak zagrożenia środowiskowe, jak i lokalne, np. chaos przestrzenny czy starzenie się społeczeństwa. Jak wynika ze strategii GZM i przedstawionego w niej perspektywicznego scenariusza, podejmowane działania rewitalizacyjne i wprowadzanie rozwiązań z zakresu smart city mogą ograniczyć odpływ mieszkańców z miast, zwłaszcza z ich centrów. 

Zgodnie z koncepcją smart city GZM w ubiegłym roku przeprowadziła pilotaż z wykorzystaniem dronów i podczerwieni do mapowania miejsc o dużym zanieczyszczeniu. W czerwcu 2025 roku bezzałogowe statki wykonały loty testowe nad gminami Gliwice, Pilchowice i Sośnicowice, aby sprawdzić, jak mogą wspierać gminy w takich kwestiach jak monitoring środowiska, wykrywanie nielegalnych wysypisk, analiza jakości cieków wodnych czy inspekcja trudno dostępnych terenów.

W listopadzie 2025 roku GZM poinformowała o otrzymaniu dofinansowania w wysokości ponad 32 mln zł na projekt „Cyfryzacja GZM”, wybrany w ramach programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego na lata 2021–2027. W projekcie przewidziano inwestycje w rozwiązania cyfrowe ukierunkowane na stworzenie nowocześniejszego i przyjaźniejszego dla użytkowników systemu transportu publicznego, m.in. wyposażenie autobusów w nowoczesne komputery pokładowe, kasowniki i systemy zliczania pasażerów, zakup terminali sprzedażowych umożliwiających płatność za bilety kartą oraz urządzeń dla kontrolerów. Projekt obejmuje także uruchomienie aplikacji mobilnej dla osób z niepełnosprawnościami, wdrożenie rozwiązań podnoszących poziom cyberbezpieczeństwa, usprawnienie jakości danych na portalu InfoGZM oraz uruchomienie geoportalu GZM.

– Budżety miast są bardzo różne. Duże wydają więcej, zwłaszcza na inteligentne systemy transportowe, które pomagają zarządzać transportem, a my z kolei – jako metropolia – na system do płatności w transporcie publicznym. To są spore pieniądze, ale myślę, że i korzyści jeszcze większe – mówi Kazimierz Karolczak. – Pieniędzy na to, aby miasta stawały się bardziej smart, zawsze jest za mało. Miasta chciałyby mieć więcej pieniędzy na inwestycje, utrzymanie i bieżące wydatki. Ostatnie lata, zwłaszcza COVID-19, zatrzęsły finansami miast. Ostatnia ustawa, która trochę poprawiła sytuację, nie pozwoliła nam wrócić do poprzednich budżetów, które były jeszcze przed pandemią. W tym zakresie na pewno chciałoby się, żeby było lepiej, ale innowacje i wdrożenia cały czas się dzieją. Wiemy, że to też pozwala w perspektywie przyszłości oszczędzać pieniądze na bieżące zarządzanie miastem.

Na jakość życia mieszkańców może realnie wpłynąć także rozwój sztucznej inteligencji. W toku prac nad aktualizacją „Polityki rozwoju sztucznej inteligencji w Polsce do 2030 roku” Ministerstwo Cyfryzacji wskazało bowiem GZM jako jeden z wiodących krajowych ośrodków rozwoju AI. Taki status może otworzyć przed metropolią nowe możliwości: od ambitnych projektów badawczych i większych inwestycji po wzmacnianie współpracy międzynarodowej. Jak podkreślają władze GZM, metropolia konsekwentnie buduje silne zaplecze badawczo-naukowe i przemysłowe – obejmujące zarówno uczelnie wyższe, jak również instytuty badawcze oraz dynamicznie rozwijający się sektor technologiczny. W regionie działa coraz większa liczba firm specjalizujących się w technologiach opartych na sztucznej inteligencji, a lokalne jednostki naukowe prowadzą prace m.in. nad uczeniem maszynowym, analizą danych, cyberbezpieczeństwem i systemami wspierającymi zdrowie publiczne.

Impulsem do przygotowania strategicznego dokumentu poświęconego umiędzynarodowieniu polskiego szkolnictwa wyższego i nauki była decyzja Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego (MNiSW), które powierzyło Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej rolę koordynatora prac nad strategią.

„W prace nad tą całościową i bardzo potrzebną strategią aktywnie zaangażowało się środowisko akademickie i naukowe, reprezentowane między innymi przez Konferencję Rektorów Akademickich Szkół Polskich, Radę Główną Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Polską Akademię Nauk” - wyjaśnia dr Wojciech Karczewski, dyrektor NAWA. 

Kluczowy dla polskiej nauki dokument zostanie skierowany do MNiSW, a o jego założeniach i rekomendacjach dyskutowano podczas III Kongresu Umiędzynarodowienia w Poznaniu.

„Strategia jest drogowskazem, który systematyzuje i rozszerza dotychczasowe działania w zakresie umiędzynarodowienia polskiej nauki. Proces ten musi spełniać trzy podstawowe kryteria. Po pierwsze, odpowiadać na potrzeby rynku pracy i gospodarki. Po drugie, podnosić jakość działań instytucji nauki i szkolnictwa wyższego. Po trzecie wreszcie: wzmacniać postawy obywatelskie i zwiększać odporność społeczeństwa na globalne kryzysy” - tłumaczy dr Karczewski.  

Dyrektor NAWA podkreśla, że polskie uczelnie i instytuty badawcze mają odpowiedni potencjał do przyciągania talentów naukowych z całego świata. 

„Kapitał intelektualny jest i pozostanie podstawą rozwoju gospodarczego każdego kraju. Stały dopływ najbardziej utalentowanych naukowców oraz studentów będzie podnosił jakość kształcenia na polskich uczelniach, co przełoży się na wskaźniki makroekonomiczne i innowacyjność akademii, przemysłu, biznesu” - ocenia. 

Należy pamiętać, że w tym obszarze udało się już wiele osiągnąć, a polskie szkolnictwo wyższe przeszło w ostatnich latach i dekadach ogromną transformację. W naszym kraju studiuje dziś ponad 100 tys. zagranicznych studentów, a w międzynarodowych rankingach obserwujemy regularny wzrost znaczenia rodzimych uczelni czy instytutów. Jednak zarówno możliwości, jak i apetyty, mamy znacznie większe.

„W tym celu konieczne jest stworzenie w Polsce optymalnej przestrzeni dla pracy naukowej, ale również atrakcyjnych warunków bytowych i finansowych. Z kolei polscy naukowcy i studenci powinni wybierać rodzime uczelnie, korzystając z możliwości współpracy z najlepszymi wykładowcami zagranicznymi. Dlatego ważne jest ich aktywne poszukiwanie na całym świecie i nawiązywanie długotrwałej, owocnej współpracy” - mówi dyrektor NAWA. 

Działania ujęte w strategii umożliwią kooperację polskich środowisk naukowych z najlepszymi ośrodkami naukowymi na świecie i międzynarodowym biznesem w ramach specjalnych partnerstw oraz tworzenie przez nasze uczelnie międzynarodowych elitarnych kierunków studiów, powiązanych z głównymi kierunkami badań na uczelniach. 

Kroki na rzecz umiędzynarodowienia polskiej nauki NAWA podejmuje od momentu jej powstania, czyli od ośmiu lat. Agencja NAWA m.in. kieruje lektorów języka polskiego do zagranicznych ośrodków, gdzie nie tylko uczą języka polskiego, ale są ambasadorami polskiej kultury. Ma już lektorów w ponad 40 państwach. W kraju zaś NAWA odpowiada za organizację państwowego egzaminu certyfikatowego z języka polskiego jako obcego. Tylko w ostatnim egzaminie, połączonym z uzyskaniem certyfikatu stopnia znajomości języka polskiego, wzięło udział ponad 9 tys. osób. 

NAWA organizuje także misje polskich ośrodków naukowych w zagranicznych ośrodkach. Biorą w nich udział przedstawiciele kilkunastu najlepszych polskich uczelni.

„Po każdej takiej wizycie mamy wiele nowych umów dotyczących współprac międzynarodowych, które NAWA finansuje. Przykładem jest Japonia, a w roku 2026 planujemy takie wizyty w Korei Południowej, Wietnamie i w Stanach Zjednoczonych” - wskazuje dr Karczewski.

Jeszcze przed powstaniem strategii NAWA prowadziła i prowadzi nadal blisko 30 programów, które wspierają umiędzynarodowienie polskiego środowiska naukowego oraz wzmacniają współpracę międzynarodową na polskich uczelniach i w instytutach badawczych.

Wśród tych programów wymienić można np. Ulam NAWA (polega na finansowaniu pobytu wysokiej jakości zagranicznych naukowców, którzy chcą pracować na polskich uczelniach - a co roku do NAWA wpływa ponad 300 aplikacji), Polskie Powroty (przeznaczony dla polskich naukowców, którzy osiągnęli sukces za granicą, aby zachęcić ich do powrotu do kraju. Dzięki programowi do Polski wróciło już 100 naukowców) i Program Anders (adresowany do młodzieży polonijnej).

Nową inicjatywą NAWA jest pilotaż programu TOP200 im. Weigla. Ma on na celu sprowadzenie do polskich uczelni naukowców z czołowych światowych ośrodków akademickich, aby wzmocnić potencjał polskiego szkolnictwa wyższego i nauki. 

„Jego nazwa to >>TOP200<<, ponieważ brane są pod uwagę te uczelnie, które w najważniejszych rankingach międzynarodowych znajdują się w pierwszej dwusetce. Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej jest w stanie, w ramach tego programu, zapewnić naukowcowi światowej klasy finansowanie nawet czteroletniego pobytu nie tylko dla niego samego, ale również dla jego zespołu projektowego” - zaznacza dr Karczewski.

Źródło informacji: PAP MediaRoom

Rada Języka Polskiego przy Prezydium PAN 10 maja 2024 r. ogłosiła zbiór zasad ortografii i interpunkcji zawierający zmiany, które będą obowiązywać od początku 2026 roku. Kilkunastomiesięczna karencja miała dać możliwość przygotowania się na wejście w życie nowych przepisów. Rada jest jedynym organem uprawnionym (na mocy Ustawy o języku polskim) do kodyfikowania normy ortograficznej (i interpunkcyjnej).

Zmiany dotyczą niektórych reguł używania wielkich i małych liter, a także pisowni łącznej lub rozdzielnej oraz użycia łącznika. Ich celem jest ujednolicenie zasad i ułatwienie piszącym ich nauczenia się oraz stosowania w praktyce.

„Od pierwszego stycznia będzie jedna wykładnia polskiej ortografii” - informuje prof. Katarzyna Kłosińska, przewodnicząca Rady Języka Polskiego przy Prezydium PAN.

Według prof. Danuty Krzyżyk, członkini Zespołu ds. Reformy Ortografii RJP zmienia się społeczeństwo i język, używamy innego słownictwa, mamy nowe połączenia wyrazowe. RJP obserwuje i analizuje te zmiany i podejmuje działania dążące do uspójnienia przepisów ortograficznych.

Od pierwszego stycznia 2026 r. zmieni się m.in.: pisownia nazw mieszkańców miast i ich dzielnic, osiedli i wsi (np. Łęczyczanin, Chochołowianin) - będzie tu obowiązywać wielka litera. Wielka litera zostanie też wprowadzona w wyrazie stojącym na początku nazwy obiektu w przestrzeni publicznej, np. aleja, brama, bulwar (przy utrzymaniu pisowni małą literą wyrazu ulica), np. ulica Józefa Piłsudskiego, Aleja Róż, Brama Warszawska.

Zmiany obejmą też wprowadzenie pisowni wielką literą wszystkich członów (oprócz przyimków i spójników) w wielowyrazowych nazwach lokali usługowych i gastronomicznych, np. Karczma Słupska, Kawiarnia Literacka, Księgarnia Naukowa. RJP wprowadziła jednolitą łączną pisownię cząstek niby-, quasi- z wyrazami zapisywanymi małą literą, np. nibyartysta, nibygotyk, nibyludowy, quasiopiekun.

Zmiany mają trafiać do nowych wydań podręczników szkolnych, trwają spotkania z nauczycielami. Członkowie RJP informują, że Rada odpowiada tylko za opracowanie zmian, natomiast ewentualne decyzje dotyczące konsekwencji ich wprowadzenia mają charakter administracyjny i należą do kompetencji organów państwa, organów samorządowych itp. O ile Radzie wiadomo, w związku ze zmianami od początku 2026 r. nie trzeba wymieniać tabliczek informacyjnych np. na urzędach, a Centralna Komisja Egzaminacyjna zastosuje pięcioletni okres przejściowy, podczas którego będą obowiązywały stare i nowe zasady

Rada Języka Polskiego prowadzi w mediach społecznościowych kampanię społeczną Ortografia 2026, informującą o zmianach w polskiej ortografii, które wejdą w życie pierwszego stycznia 2026 roku, oraz o pracach nad nowym słownikiem ortograficznym.

Rada Języka Polskiego przygotowuje słownik ortograficzny. Publikacja, według zapowiedzi, ma odbyć się za rok, do końca 2026 r. Bezpłatny słownik będzie zawierać około 100 tys. haseł.

„Słownik powstanie w trzech wersjach: drukowanej, w wersji elektronicznej oraz w wersji mobilnej. To będzie słownik, który będzie miał gwarancję Rady Języka Polskiego i będzie obrazował zasady ortograficzne języka polskiego” - wyjaśnia prof. Piotr Żmigrodzki, przewodniczący Zespołu ds. Reformy Ortografii RJP.

Obecnie pod auspicjami RJP ukazał się mały słownik ortograficzny dostępny bezpłatnie na stronach PAN:
https://publikacje.pan.pl/book/157585/maly-slownik-ortograficzny-nowe-reguly-pisowni-2026 

Spis zasad ortograficznych można pobrać tu:
https://rjp.pan.pl/komunikat-rady-jezyka-polskiego-przy-prezydium-pan-z-dnia-7-listopada-2025-r/ 

Źródło informacji: PAP MediaRoom

Sprężarka i warunki jej pracy – fundament trwałości

Sprężarka jest najbardziej obciążonym mechanicznie elementem pompy ciepła. Jak wyjaśnia Andrzej Dragan, Manager Działu Pomp Ciepła w KERMI: - Jej trwałość jest bezpośrednio związana ze stabilnością temperatur, przepływów i ciśnień pracy. Częste cykle start/stop, nieprawidłowy dobór mocy, przewymiarowanie urządzenia lub niestabilna hydraulika instalacji prowadzą do przeciążeń, które skracają żywotność układu chłodniczego.

Dlatego kluczowe jest, aby sprężarka pracowała możliwie długo w trybie ciągłym, przy jak najrzadszych rozruchach. To właśnie liczba cykli, a nie liczba godzin pracy, ma największy wpływ na jej zużycie.

Rola zasobnika buforowego — stabilizacja obciążenia i hydrauliki

Zasobnik buforowy nie jest „panaceum”, ale w wielu instalacjach pełni istotną rolę w ochronie sprężarki. Ma trzy zadania:

1. Ograniczenie taktowania sprężarki

Bufor magazynuje nadmiar energii cieplnej i zapewnia minimalny przepływ po stronie pompy nawet wtedy, gdy odbiorniki chwilowo pobierają małą moc. Dzięki temu sprężarka nie musi włączać się i wyłączać tak często, co wydłuża jej żywotność oraz poprawia SCOP.

2. Sprzęgło hydrauliczne między pompą a instalacją

Bufor wyrównuje parametry między obiegiem źródła ciepła a obiegami odbiorczymi. Umożliwia stabilną pracę systemu grzewczego niezależnie od tego, czy instalacja odbiorcza oparta jest na podłogówce czy grzejnikach.

3. Praca w instalacjach o dużej zmienności obciążenia

Bufor ma największe znaczenie w:

• budynkach modernizowanych,

• instalacjach z wieloma obiegami,

• systemach współpracujących z dodatkowymi źródłami ciepła.

W takich aplikacjach stabilizuje przepływy, wygładza skoki mocy i umożliwia precyzyjną regulację temperatur.

Odpowiednio dobrany bufor nie jest dekoracją instalacji - to element, który w wielu obiektach realnie chroni sprężarkę i zmniejsza ryzyko awarii.

Automatyka - realny wpływ na żywotność układu chłodniczego

Nowoczesne pompy ciepła wyposażane są w zaawansowane systemy automatyki, które mają bezpośredni wpływ na trwałość urządzenia. Najważniejsze funkcje z punktu widzenia instalatora to:

Modulacja mocy

Płynna modulacja sprężarki, pomp obiegowych i wentylatora minimalizuje skoki obciążenia. Celem jest jak najdłuższa praca ze stałą, obniżoną mocą, co zmniejsza stres termiczny sprężarki i poprawia sezonową efektywność.

Kontrola przepływów i temperatur

Automatyka nadzoruje:

• temperaturę zasilania i powrotu,

• ochronę przeciwzamrożeniową,

• proces odszraniania,

• pracę obiegów,

• integrację z buforem i CWU.

To kluczowe elementy, które zapobiegają przeciążeniom układu chłodniczego.

Zdalny monitoring i diagnostyka pracy systemu

Pełne opomiarowanie pompy ciepła pozwala na bieżąco monitorować:

• ciśnienia,

• temperatury,

• przepływy,

• pobór mocy.

Jak wyjaśnia Andrzej Dragan z KERMI: System automatycznie zgłasza nieprawidłowości serwisowi, umożliwia zdalną korektę parametrów pracy i w wielu przypadkach usunięcie błędu bez wizyty technika. Minimalizuje to ryzyko pracy w stanach przeciążenia i skraca przestoje.

Eliminacja błędów montażowych - realny wpływ na trwałość

Praktyka instalatorska jasno pokazuje, że znaczna część problemów z pompami ciepła wynika nie z samego urządzenia, lecz z nieprawidłowego montażu. Kluczowe obszary ryzyka to:

• nieprawidłowe podłączenia elektryczne,

• błędy w konfiguracji czujników,

• nieprawidłowy dobór średnic i przepływów,

• brak bufora przy instalacji, która wymaga stabilizacji,

• nieprawidłowe ustawienie krzywej grzewczej.

Dlatego tak dużą wartość mają narzędzia wspierające instalatora już na etapie uruchomienia:

Asystent pierwszego uruchomienia

Intuicyjne kreatory uruchomieniowe prowadzą instalatora krok po kroku, weryfikując poprawność ustawień i połączeń. To znacząco zmniejsza ryzyko błędów, które mogłyby obciążyć sprężarkę lub zakłócić pracę systemu.

Zdalne wsparcie serwisowe

Zdalne połączenie z pompą ciepła umożliwia:

• bieżącą pomoc przy konfiguracji,

• analizę pracy urządzenia,

• weryfikację błędów bez konieczności wyjazdu na obiekt.

To skraca czas uruchomienia i zmniejsza ryzyko nieprawidłowych nastaw.

Jak wskazuje ekspert z KERMI: Wsparcie instalatora zaczyna się nie na budowie, lecz już przy doborze. Jeśli cały proces - dobór, montaż, uruchomienie i eksploatacja jest spójny, trwałość systemu rośnie w sposób naturalny.

Znaczenie jakości komponentów i konstrukcji

Trwałość pompy ciepła jest również wypadkową jakości jej budowy. Różnice pomiędzy urządzeniami dotyczą m.in.:

• trwałości sprężarki,

• jakości zaworu rozprężnego i czujników,

• konstrukcji wymienników,

• izolacji akustycznej i termicznej,

• stabilności pracy sterownika.

Eksploatacja i serwis - etap, którego nie można zaniedbać

Nawet idealnie dobrana i zamontowana instalacja może stracić sprawność, jeśli:

• użytkownik stale podnosi temperaturę zasilania,

• system pracuje bez regularnych przeglądów,

• filtracja jest zaniedbana,

• parametry pracy nie są monitorowane.

Praca na zbyt wysokiej temperaturze zasilania i częste ręczne zmiany nastaw prowadzą do większego zużycia sprężarki. Regularne przeglądy, utrzymanie przepływów i kontrola ustawień automatyki to podstawowy warunek długiej żywotności urządzenia.

Odpowiadając na pytanie „Co naprawdę decyduje o trwałości pompy ciepła?”, można stwierdzić, że jest to zawsze wynik współdziałania wielu elementów. Jak podsumowuje ekspert z KERMI, Andrzej Dragan:
- Trwałość pompy ciepła to wypadkowa właściwego doboru urządzenia, jakości montażu, warunków eksploatacji oraz klasy komponentów zastosowanych w jej konstrukcji. Jeśli te elementy są spójne, instalacja będzie pracować stabilnie i bezawaryjnie przez długie lata.

Małgorzata Żmijewska-Kukiełka poinformowała, że Polskie Stowarzyszenie Energetyki Wiatrowej prowadzi, we współpracy z Grupą ORLEN od 11 listopada br. kampanię edukacyjną, która ma na celu obalać kłamstwa dotyczące morskiej energetyki wiatrowej.

„Chcemy edukować, pokazywać fakty, liczby, dane i przez głos ekspertów, głos branży, ale też głos nauki, prowadzić merytoryczną dyskusję z tymi fake newsami, których skala jest olbrzymia. Start kampanii w dniu 11 listopada nie był przypadkowy. Powiązaliśmy go ze Świętem Niepodległości, żeby pokazać, że niezależność energetyczna dzisiaj jest jednym z głównych warunków naszej niepodległości” - powiedziała prezes Fundacji Green Transition Hub.

Adam Ferens, dyrektor ds. elektroenergetycznych Polenergia S.A. podał, że w latach 2028-2032 Polskę czeka tzw. luka generacyjna w związku z wyłączeniem ok. 45 węglowych bloków energetycznych po 200 MW każdy.

„Dezinformacja ma spowolnić ten proces przechodzenia na zieloną energię, zantagonizować społeczeństwo. Jako deweloperzy potrzebujemy w nowej gałęzi przemysłu, którą jest offshore, regulacji prawnych, które nadążą za inwestycjami. Nieprawdziwe informacje, które są powielane w sieci, to celowe działanie adwersarzy Polski, którzy wpływają na proces transformacji, chcą dalej czerpać zyski ze źródeł energii pochodzących ze wschodu. Opóźnienia i antagonizowanie ludzi wpływa na proces i czas związany z akceptacją poszczególnych aktów prawnych” - zaznaczył Ferens.

Karol Byzdra, redaktor portalu Energetyka24.com, podkreślił, że to media ponoszą odpowiedzialność za informowanie społeczeństwa i powinno być obowiązkiem dziennikarzy, aby jak najbardziej rzetelnie podchodzili do tematu.

„Problemem jest to, że brakuje autorytetów. Na każdego eksperta w danej dziedzinie znajdzie się inny >>ekspert<< w tej dziedzinie lub inna osoba z tytułem doktora, na którą będą się powoływali inni ludzie. Ludzie, którzy nie znają faktów, będą traktować osoby z tytułami doktorskimi jako osoby, które się na tym znają. Ale z drugiej problem polega na tym, że nie mamy weryfikacji takich ekspertów” -zaznaczył Byzdra.

Michał Hetmański, prezes Fundacji Instrat, zaznaczył, że, jego zdaniem, powinny być weryfikowane informacje w odniesieniu do największych nowości technologicznych.

„Samorządy, na przykład w regionach górniczych, bardzo dobrze rozumieją ten sektor. Tam, gdzie pojawia się energetyka wiatrowa, fotowoltaiczna, dopiero tego uczą i nigdy nie będą tak kompetentni, jak zespoły deweloperów, specjalistów, nawet urzędników, którzy się tym zajmują. Bardzo bym chciał, żeby również Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska ze swoich środków finansował tego typu działania” - powiedział Hetmański.

Ireneusz Sudak, dziennikarz ekonomiczny „Gazety Wyborczej”, uważa, że jakość i poziom dezinformacji oraz jej intensywność jest wprost proporcjonalna do spadku siły i zasięgów tradycyjnych mediów.

„Media walczą w tej chwili z firmami technologicznymi i dzisiaj opowieść o dezinformacji, to tak naprawdę opowieść o Big Techach. To powinno nam dać do myślenia, nam właśnie jako odbiorcom, że może coś tu jest nie tak” - powiedział Sudak.

Offshore Wind Poland 2025 to największe wydarzenie w Polsce poświęcone rozwojowi morskiej energetyki wiatrowej. W trakcie dwudniowej konferencji spotkali się główni decydenci, inwestorzy, przedstawiciele administracji i firm technologicznych, by wspólnie odpowiedzieć na pytania o przyszłość offshore wind w Polsce i Europie.

Źródło informacji: PAP MediaRoom

Wskazali oni, że do utrzymania równowagi między platformami internetowymi i ich użytkownikami niezbędna jest implementacja Aktu o usługach cyfrowych (Digital Services Act - DSA). Jego celem jest uporządkowanie zasad funkcjonowania platform internetowych i zwiększenie bezpieczeństwa użytkowników w sieci. Nowe przepisy mają zapewnić większą ochronę przed nielegalnymi treściami i nadużyciami big techów, a także zagwarantować większą przejrzystość działania algorytmów i moderacji treści.

Dla użytkowników oznacza to m.in. możliwość odwołania się od decyzji o usunięciu treści, łatwiejsze zgłaszanie nielegalnych materiałów, m.in. o charakterze hejtu, dezinformacji czy cyberprzemocy oraz większą kontrolę nad własnymi danymi i reklamami, które widzą online.

Wiceminister cyfryzacji Dariusz Standerski, otwierając dyskusję, podkreślił, że rzeczywistość sprzed piętnastu lat i ta obecna są zupełnie różne - zmienił się bowiem sposób prowadzenia dyskusji: kiedyś toczyła się ona równolegle w internecie i realu, natomiast dziś jest prowadzona wyłącznie w sieci.

„Nie zostały wprowadzone żadne mechanizmy, które przeciwdziałałyby treściom nielegalnym. Jeśli dzisiaj na ulicy wywiesimy jakąś treść, która jest nielegalna, to zostanie ona po prostu zdjęta. Nie ma takiego mechanizmu w internecie. Nie ma również takiego mechanizmu, który spowodowałby, że platformy miałyby jakąkolwiek demokratyczną kontrolę nad swoimi decyzjami” - argumentował Dariusz Standerski.

Wiceminister podkreślił, że ani Akt o usługach cyfrowych, ani inne przepisy UE nie definiują, co to jest treść nielegalna i że definicja treści nielegalnych jest pozostawiona państwom członkowskim.

„Wdrożenie Aktu o usługach cyfrowych w ani jednym miejscu nie wprowadza nowej definicji treści nielegalnej. To, co było dotychczas nielegalne, to, co jest nielegalne w świecie rzeczywistym, tak samo powinno być nielegalne w świecie wirtualnym. Wypisaliśmy ponad 20 konkretnych przestępstw z Kodeksu Karnego oraz innych przepisów karnych. I te przestępstwa, które są w naszym prawie już od lat, przepisujemy teraz do treści w internecie” - mówił wiceminister.

Małgorzata Rozenek-Majdan, aktywistka, prezeska Fundacji MRM podkreśliła, że zarówno ona, jak i jej środowisko liczą na wprowadzenie dobrego prawa dotyczącego rozpowszechniania treści w internecie. Odniosła się do zjawiska scamu - podszywania się pod znane osoby w celu wyłudzenia pieniędzy.

„My jako osoby rozpoznawalne jesteśmy wykorzystywani i nasze wizerunki są wykorzystywane do tego, żeby wprowadzać ludzi w błąd. Dla nas jest to podwójnie groźne. Z jednej strony nikt nie chce, żeby jego wizerunek był wykorzystywany wbrew jego woli, a po drugie mamy poczucie, że bierzemy udział w oszustwie i czujemy się współwinni, mimo że oczywiście to nie była nasza intencja” - mówiła Małgorzata Rozenek-Majdan.

Wymieniała kilka haseł, na które oszuści łapali ofiary w internecie: „Rozenek zainwestowała w złoto”, „Pokażemy ci, jak Rozenek zyskała 100 tys. w 10 sekund”, „Oto sekret szczupłej sylwetki Rozenek”. Podkreśliła, że opieszała reakcja platform na zgłaszane oszustwa jest „zadziwiająca” - zazwyczaj potrzebują one na to 2-3 dni.

Zdaniem Małgorzaty Rozenek-Majdan platformom nie opłaca się walka z tego typu oszustwami, ponieważ - jak pokazują przytoczone podczas debaty wyniki badań - scam generuje 10 proc. przychodów tych portali.

Na problem scamu - ale z perspektywy konsumenta - zwróciła uwagę Iwona Prószyńska z CSIRT NASK.

„Mamy tutaj wizerunek osób publicznych, który jest wykorzystywany w sposób bezczelny, powodujący szkody, ale ostatecznie mamy tego poszkodowanego Kowalskiego, który wierzy w to, że osoba znana, którą szanuje, podziwia, namówiła go do udziału w czymś, na czym on stracił oszczędności życia” - wskazała ekspertka.

Podkreśliła, że nie chodzi o jedną osobę, tylko tysiące, które przez ten proceder straciły pieniądze.

„Chciałabym, żebyśmy mieli sposób na to, żeby temu Kowalskiemu móc oznaczyć reklamę w taki sposób, żeby on wiedział, z czym ma do czynienia, żeby móc mu podpowiedzieć, że być może to nie jest treść wygenerowana przez tę osobę, którą on podziwia” - mówiła Iwona Prószyńska.

Maja Herman, psychiatrka, medinfluencerka, prezeska Polskiego Towarzystwa Mediów Medycznych (PTMM), wskazała treści, które jej zdaniem można „podciągnąć” pod odpowiedni paragraf - by ich autorzy mogli zostać pociągnięci do odpowiedzialności. Ekspertka podała przykład osoby rozsiewającej nieprawdziwe informacje na temat leków przeciwdepresyjnych.

„Twierdziła ona, że leki przeciwdepresyjne zabijają i tak naprawdę robią z człowieka zombie, a nie leczą niczego. To, co ta osoba zrobiła, jest tak naprawdę >>sprowadzeniem powszechnego niebezpieczeństwa na dużą grupę ludzi<<. Myślę więc, że paragrafy i narzędzia prawne istnieją, brakuje nam tylko mocy wykonawczej, sprawczej” - mówiła Maja Herman.

Witold Ziomek, dziennikarz portalu Wprost.pl, zauważył, że dzisiaj o tym, jaki zasięg będzie miał artykuł, decydują duże platformy społecznościowe.

„Przeważnie Google albo Meta. Wyjątkiem są niektóre portale, które do tej pory prowadzą jeszcze usługi pocztowe, bazujące na pewnym ruchu ze stron głównych. Natomiast portal taki jak ten, w którym ja pracuję, jest absolutnie skazany wyłącznie na decyzję arbitralną portalu” - podkreślił Witold Ziomek. I wyraził nadzieję, że DSA rozwiąże ten problem.

O tym, jakie narzędzie dostają do ręki instytucje państwowe wskutek wprowadzenia DSA, mówił Tomasz Bukowski, ekspert ds. regulacji rynku, Kancelaria Prawna Media, Polska Izba Komunikacji Elektronicznej.

„Jeżeli platforma internetowa nie będzie reagowała na zamieszczone na niej treści, np. groźby karalne - które w DSA będą wskazane do usuwania - wtedy prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej będzie miał możliwość zwrócenia się zarówno do hostingodawcy, czyli podmiotu, który fizycznie będzie przechowywał te treści na swoich serwerach, bądź do przedsiębiorców telekomunikacyjnych o ich usunięcie lub zablokowanie. Przy czym zarówno hostingodawcy, jak i przedsiębiorcy telekomunikacyjni będą już stosowali blokady całych domen internetowych, a nie konkretnych treści z przyczyn technicznych” - podkreślił Tomasz Bukowski.

Jego zdaniem będzie to dla platform internetowych wystarczające zagrożenie, żeby zadbały o czystość przekazu i usuwały niezgodne z prawem treści.

Paweł Mrozek, założyciel Akcji Uczniowskiej, wskazał na konieczność edukowania - żeby użytkownicy internetu byli wyczuleni na linki typu „zaprasza Cię książę Dubaju”.

„Musimy postawić na edukację w szkołach. Żeby uczniowie, ale też nauczyciele, wspólnie cała społeczność szkolna, dyskutowała, ale też miała świadomość, że może to być kolejne zagrożenie” - wskazał Paweł Mrozek.

Nawiązał też do omawianego przez uczestników dyskusji tematu anonimowości w sieci.

„Jeśli ktoś decyduje się na publikowanie w sieci hejterskiego komentarza, bezpośredniego namawiania do popełnienia samobójstwa, to niech pisze pod imieniem i nazwiskiem, żeby można było taką osobę ścigać. To jest bardzo trudne do zrealizowania i zapewne w najbliższych latach będzie ciężko to wprowadzić, ale musimy od czegoś zacząć. Musimy zrobić pierwszy duży krok do tego, żeby osoba, która komentuje w sieci, musiała być zweryfikowana” - argumentował Paweł Mrozek.

Również Filip Cembala, aktor, wokalista, twórca, stwierdził, że jawność to coś „absolutnie elementarnego”.

„Jeżeli ktoś chce mieć dostęp, choćby do portali, gdzie można komentować, to ja naprawdę chcę wiedzieć, kto mi serwuje ten tekst i wtedy ja się mogę zastanowić, czy chcę podjąć kroki prawne w związku z tym zdarzeniem, czy nie” - mówił Filip Cembala.

Ewa Ziejewska, nauczycielka, podkreśliła, że dzieci rzadko przyznają się do tego, że ktoś je skrzywdził w internecie.

„Albo ktoś sobie z tym radzi i idzie dalej albo dzieją się tragedie, które w szkołach często są zamiatane pod dywan. Niestety, mówię właśnie o wszelkich okaleczeniach, które się dzieją na szkolnych przerwach, a także w czasie lekcji, o próbach samobójczych” - mówiła nauczycielka.

Jej zdaniem szkoła powinna uczyć odpowiedzialności za słowo.

„Uczę rozumieć, co to jest słowo. I to jest dla moich uczniów bardzo trudne” - podsumowała Ewa Ziejewska.

Źródło informacji: PAP MediaRoom